Chapter 7

LXIXNoliadmirari, quare tibi femina nulla,Rufe, uelit tenerum supposuisse femur,non si illam rarae labefactes munere uestisaut perluciduli deliciis lapidis.5laedit te quaedam mala fabula, qua tibi ferturualle sub alarum trux habitare caper.hunc metuunt omnes: neque mirum: nam mala ualde estbestia, nec quicum bella puella cubet.quare aut crudelem nasorum interfice pestem,10aut admirari desine cur fugiunt.LXIXIN RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in O: totum carmen om. D2rufeVen: ruffeGORCAha3nos illa mare Ω:corr. Ald. IOrientius Common. I. 557, 8 ed. BellangerQuo tibi perlucens habitus qui tegmine raro Offerat ignotis membra tegenda oculis?4pro luciduli (-oliLaur. 33.12)RVenB Laurentiani5quaADG: quaeuelqueORVenCha8nec qui cumBa: nec cui cumGORVen h: nec cum qua (quaom. C)AC et Santenianus10fugiantaLXXNullise dicit mulier mea nubere mallequam mihi, non si se Iuppiter ipse petat.dicit: sed mulier cupido quod dicit amanti,in uento et rapida scribere oportet aqua.LXXcumLXIXcontinuatur in codicibus, nullo spatio relicto1maleOLa12iuppiterR: iupiterGOVenCAha4in uinoBlaydesLXXISiquoi, Virro, bono sacer introsum obstitit hircus,aut si quam merito tarda podagra secat,aemulus iste tuus, qui uestrum exercet amorem,mirifice est a te nactus utrumque malum.5nam quotiens futuit, totiens ulciscitur ambos:illam affligit odore, ipse perit podagra.LXXIcumLXXcontinuant codices, nullo spatio relicto1Si qua (quoLaur. 33.12,qua al. quoR) uiro bono sacrorum (sacratorumO) obstitit (obstitD ei R m. pr.) hircuscodd.: si quoi VirroParthenius: si quoi iurePalladiussacer introsumscripsi: sacer alarumCalp. 1481Si quoi iure Bonae sacratorum o. h.Froehlich: Si quoi, Vare, bonae sectatorum o. h.Palmer2quam Ω: quemp, uulgo: quaMunrosecat (serata)Dap: secuntO: secum Ω4a te] fatoHermannLXXIIDicebasquondam solum te nosse Catullum,Lesbia, nec prae me uelle tenere Iouem.dilexi tum te non tantum ut uulgus amicam,sed pater ut natos diligit et generos.5nunc te cognoui: quare etsi impensius uror,multo mei tamen es uilior et leuior.qui potis est? inquis. Quod amantem iniuria taliscogit amare magis, sed bene uelle minus.LXXIIAD LESBIAMΩ:spatium unius uersus in OD2primeO: per meG3tuncD6multo” me “ita necC unde scripsimulto mei (datiuus est) tamen es     m. ita me nec Ω7quodD et Santenianus: quam Ω8Donatus ad Andr. iv. 3. 3item Catullus ‘cogit... minus.’LXXIIIDesinede quoquam quisquam bene uelle mereri,aut aliquem fieri posse putare pium.omnia sunt ingrata, nihil fecisse benigneprodest, immo etiam taedet obestque magis;5ut mihi, quem nemo grauius nec acerbius urget,quam modo qui me unum atque unicum amicum habuit.LXXIIIcumLXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1quisquam Ω: quicquamDa3Postbenigneadditum fueratestante Lachm. qui ad Lucret. v. 533 docuitestprolicetusurpatum uerae et germanae latinitatis non esse4immo etiam tedet obestque (sic GOh,ọḅstetqueR,stetquecett.) magisque magiscodd.prodested. Trinc. Guiet Buecheler; cf. quae de figura etymologica scripsit Reid ad Cic. Sull. 12immo etiam taedet, si fit, obestque magisLachm.: Caelei, taedetSchwabe: immo taedet obestque et magis atque magisPostgate5quema: quaeuelque Ω6sic Oamicum habetGACD: a. habetmarg.habuitRVenLXXIVGelliusaudierat patruum obiurgare solere,siquis delicias diceret aut faceret.hoc ne ipsi accideret, patrui perdepsuit ipsamuxorem et patruum reddidit Harpocratem.5quod uoluit fecit: nam, quamuis irrumet ipsumnunc patruum, uerbum non faciet patruus.LXXIVcumLXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Gellius (Geliush)Laur. 33.12 hp: Lelius al. GelliusRVen: Selius (suprascr.l)O sed MadanoGe(l)liuspotius uisum est: LeliusGCDB LaurentianisolereParthenius: flere Ω3perdepsuitScal.: perdespuit ΩLXXVHucest mens deducta tua, mea Lesbia, culpa,atque ita se officio perdidit ipsa suo,ut iam nec bene uelle queat tibi, si optima fias,nec desistere amare, omnia si facias.LXXVcumLXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Huc Ω: huncPhil.: nuncp unde Scal. hoc tetrastichon a c. LXXXVII per errorem abscissum et cum eo coniungendum putauit hoc modo: Nulla potest mulier tantum se dicere amatam Vere, quantum a me Lesbia amata mea es. Nulla fides nullo fuit umquam foedere tanta, Quanta in amore meo ex parte reperta mea est. Nunc est mens adducta     tua, mea Lesbia, culpa, Atque ita se officio perdidit ipsa suo, Vt iam nec bene uelle queam tibi, si optima fias, Nec desistere amare, omnia si facias.Scaligerum plerique secuti sunt et Lachm., qui errorem ad transpositas paginas archetypi referebatdeducta Ω: diductaLachm.: adductap3uelle queat tibiLachm.: uelleque tot tibi Ω: uelle queam tibip ex corr. Itali ignotiLXXVISiquarecordanti benefacta priora uoluptasest homini, cum se cogitat esse pium,nec sanctam uiolasse fidem, nec foedere in ullodiuum ad fallendos numine abusum homines,5multa parata manent in longa aetate, Catulle,ex hoc ingrato gaudia amore tibi.nam quaecumque homines bene cuiquam aut dicere possuntaut facere, haec a te dictaque factaque sunt.omnia quae ingratae perierunt credita menti.10quare iam te cur amplius excrucies?quin tu animo offirmas atque istinc te ipse reducis,et dis inuitis desinis esse miser?LXXVIcumLXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto3in ullop: nullo Ω4numine Ω:fort.nomineCic. Font. xiv. 30Iuppiter cuius nomine maiores nostri uinctam testimoniorum fidem esse uoluerunt5manentLaur. 33.12 Dap: manenti Ω: manentumO: manent tumSchulze9omniaque Ω10iam te curDa: cur te iam Ω: cur curis te ampliusBusche: cur te iam pluribus e.Peiper: cur iam tete a. e.Housman11qui tu (tuiGO,tuịR) animo affirmas (offirmasGO) atque instinctoque (-tequeO) reducis Ω: quinLaur. 33.12, ap: atque istinc tequeHeinsius: itaque (Scal.) istinc teque r.Lachm.: tuaque istinc teque r.Froehlich: teque istinc tute r.Heyse: atque istinc te ipse r.scripsi, Ov. Trist. v. 7. 65, Met. ix. 74612des Ω: deish Lachm.difficile est longum subito deponere amorem.difficile est, uerum hoc qua lubet efficias:15una salus haec est, hoc est tibi peruincendum,hoc facias, siue id non pote siue pote.o di, si uestrum est misereri, aut si quibus umquamextremam iam ipsa in morte tulistis opem,me miserum aspicite et, si uitam puriter egi,20eripite hanc pestem perniciemque mihi,sei mihi surrepens imos ut torpor in artusexpulit ex omni pectore laetitias.non iam illud quaero, contra ut me diligat illa,aut, quod non potis est, esse pudica uelit:25ipse ualere opto et taetram hunc deponere morbum.o di, reddite mi hoc pro pietate mea.13Extat in Compend. Moral. Notab. Hieremiae Iudicis de Montagnone P. iiii. 5. 11amic̣ụṃ (suprascr.orem)R, non Ven14hecO: om. Bquam lubet Ω     officiasOh15hec est hecGO16hecGfac(tR)iesRVenBCAap18extrema (extremoGO, prius R,extreme̸aVen) iam ipsam Ω: extremamDp: extremouindicauit Schmidt ex Nep. Hamilc. ii. 3ipsa inAld. I21seiscripsi: seu Ω: seBod. Lat. Class. e. 15: quaeCalp. 1481torpored. 1473: corpore Ω22ḍeḷiṭiạs letitiasR23contra ut meDa: contra me ut me Ω: contra me utHeyse26deiGO: diiRVenmi] mi(c)hiGO, prius Rpro pietateVen: proprietate ΩCarm. Epigraph. Buecheler 1141.24hunc titulum scripsit pro pietate suaLXXVIIRufemihi frustra ac nequiquam credite amice(frustra? immo magno cum pretio atque malo),sicine subrepsti mei, atque intestina perurensei misero eripuisti omnia nostra bona?5eripuisti, heu heu nostrae crudele uenenumuitae, heu heu nostrae pestis amicitiae.sed nunc id doleo, quod purae pura puellaesuauia comminxit spurca saliua tua.uerum id non impune feres: nam te omnia saecla10noscent, et qui sis fama loquetur anus.LXXVIIAD RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in OD1Ruffe Ω     nequiquamVen m. pr.: ne quicquamGOR et pleriqueamiceOh: amico ΩLachm.3siccine subrec(repOVen Laur.33.12)ti mei Ω: subrepstiCalpurniusmeidatiuum reuocauit Lachm.4eiLachm.: siGOCAh: sicDa: si al. miRVen: miB Laurentiani5heripuistiGA5, 6heu heuCDaVen: he heuG: heuheuR: heuOBLa1h6nostreOh: nostro Ω     pestisAld. I.: pectus Ω     heu non uerae pectus a.Palmer7-10qui in codicibus postLXXVIII.6leguntur huc reuocauit Scaliger, postXCI.10ponebant Conr. de Allio et Bergk8conminxitScal.: connuxitO: coniunxit Ωnisi quodconuinxitest in La19uerum id nonOh: uerum non idG: id uerum noncett.10quisGRCA Laurentianifama loquetur anusCalp. 1481: famuloque tanus (tanus al. tenusRVen,canusG,tenusB)codd.LXXVIIIGallushabet fratres, quorum est lepidissima coniunxalterius, lepidus filius alterius.Gallus homo est bellus: nam dulces iungit amores,cum puero ut bello bella puella cubet.5Gallus homo est stultus, nec se uidet esse maritum,qui patruus patrui monstret adulterium.LXXVIIIcumLXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto6patruumaPost6secuntur in codicibusLXXVII.7-10sed nunc... loquetur anus,deinLXXIXnullo spatioLXXIXLesbiusest pulcer. quid ni? quem Lesbia malitquam te cum tota gente, Catulle, tua.sed tamen hic pulcer uendat cum gente Catullum,si tria natorum suauia reppererit.LXXIX 1quid ni quemh et marg. Santeniani: quid inquam Ω mallitGRVen a2CatuleR4notorumO: not. (suprascr.a)Brixianus: amatorumHeinsius: aratorumPeiper: nostrorumSchoellreppereritO: repereritGRAC LaurentianiLXXXQuiddicam, Gelli, quare rosea ista labellahiberna fiant candidiora niue,mane domo cum exis et cum te octaua quietee molli longo suscitat hora die?5nescio quid certe est: an uere fama susurratgrandia te medii tenta uorare uiri?sic certe est: clamant Victoris rupta miselliilia, et emulso labra notata sero.LXXXAD GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O3domumDhcum exisset cum Ω:corr. Da4e] teD: numde?6tentaDh Laur. 33.12 Paris. 7989: tanta al. tentaR Ven: tanta Ω7Victoris]numfictoris? cf. Non. 3088iliaPalladius: ilia et emulsoPierius Valerianus et Gabriel Faernus, teste Statio: ille (illạ (suprascr.e)Ven) te mulso ΩLXXXINemonein tanto potuit populo esse, Iuuenti,bellus homo, quem tu diligere inciperes,praeterquam iste tuus moribunda ab sede Pisaurihospes inaurata pallidior statua,5qui tibi nunc cordi est, quem tu praeponere nobisaudes, et nescis quod facinus facias?LXXXIcumLXXXcontinuantΩ,nullo spatio relicto1iuuentiLa1: uiuenti Ω: diuuentiuisus sum legere in Paris. 79893abGOhap: aVenCD5quiCalp. 1481: quid Ω6quodp: quid ΩNumQuid tibi nunc cordi est? quem tu praeponere nobis audes, et nescis quod facinus facias?LXXXIIQuinti, si tibi uis oculos debere Catullumaut aliud si quid carius est oculis,eripere ei noli, multo quod carius illiest oculis seu quid carius est oculis.LXXXIIcumLXXXIcontinuantΩ,nullo spatio relicto3, 4om. BLa1aLXXXIIILesbiami praesente uiro mala plurima dicit:haec illi fatuo maxima laetitia est.mule, nihil sentis: si nostri oblita taceret,sana esset: nunc quod gannit et obloquitur,5non solum meminit, sed, quae multo acrior est res,irata est: hoc est, uritur et loquitur.LXXXIIIcumLXXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto2h(a)ecGOR Laur. 33.12 D m. pr.: hoc (suprascr.e)Ven: hocBLa1C Bodl. Lat. Class. e. 153muleO: mulle ΩHoc uindicabat Vmpfenbach ex prouerbioΜυλλος παντ᾽ ἀκούει ἐπὶ τῶν κωφοτητα προσποιουμενων καὶ παντα ἀκουόντων.Cf. etiam quae in libelloQuaestiones de nominibus quae Graecis in prouerbio fueruntscripsit Wiesenthal p. 424sannaO: samia al. sanaRVen: samiaGACB: saluaPalmerquod]numquom?5quae] quamC: numqua m. a. e. reh.e. quae res multo maiorem stimulum ei admouet?6hecORVen acoquiturDousa filius, Lipsius, HeinsiusLXXXIVChommodadicebat, si quando commoda uelletdicere, et insidias Arrius hinsidias,et tum mirifice sperabat se esse locutum,cum quantum poterat dixerat hinsidias.5credo, sic mater, sic Liber auunculus eius,sic maternus auus dixerat atque auia.hoc misso in Syriam requierant omnibus aures:audibant eadem haec leniter et leuiter,nec sibi postilla metuebant talia uerba,10cum subito affertur nuntius horribilis,Ionios fluctus, postquam illuc Arrius isset,iam non Ionios esse, sed Hionios.LXXXIVcumLXXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relictoQuintil. Inst. Orat. I. 5. 20 Hlitterae ratio mutata cum temporibus est saepius. Parcissime ea ueteres usi etiam in uocalibus, cum oedos ircosque dicebant, diu deinde seruatum ne consonantibus aspirarent, ut in Graccis et in triumpis: erupit breui tempore nimius usus ut choronae chenturiones praechones adhuc quibusdam inscriptionibus maneant, qua de re Catulli nobile epigramma est1ChommodaCalp. 1481: Com(m)oda Ω2arriusO Laur. 33.12 idemque credo significasse scribam RB: acriuspinsidias he (heeO)GOR, sed R ita uthepost deletum sit: hinsidiasPolitianusan potiushinsidias... insidias?Arrius]fort.Atrius,cf. Caes. B. G. v. 93, 4post10habentΩ,huc reuocauit Politianus4insidias Ω5eiusp: eius est Ω: ei estDafort.Liber (auonculus ēīst)sicut apud Lucretium; uide Cartault La Flexion dans Lucrèce p. 637hocDah: hicuelhec Ω     SyriamParthenius: Syria (SiriaOBLa1) Ω,nisi quod in G superSyrialinea est solito tenuior8audiebant Ω:corr. Dpleniter] leuiterBod. Lat. Class. e. 15fort.lēuiter et lĕuiterquod ante me coni. Santen11artiusGRVen a Laur. 33.12: arciusO: arctiusBLa1ACDh et Bod. Lat. Class. e. 1512hioniosp Politianus: ionios... ionios ΩLXXXVOdiet amo: quare id faciam, fortasse requiris.nescio, sed fieri sentio et excrucior.LXXXVcumLXXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1amạ (suprascr.o)RVen2sed] siOhLXXXVIQuintiaformosa est multis, mihi candida, longa,recta est: haec ego sic singula confiteor.totum illud formosa nego: nam nulla uenustas,nulla in tam magno est corpore mica salis.5Lesbia formosa est, quae cum pulcerrima tota est,tum omnibus una omnis surripuit Veneres.LXXXVIcumLXXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto2haec ego, si singula, confiteorMarklandsiCarpentoractensis omissoego6omnisO: omnesG et pleriquesubrip.ODhQuintil. Inst. Orat. VI. 3. 18Nam et Cicero omne quod salsum sit ait esse Atticorum, non quia sunt maxime ad risum compositi, et Catullus cum dicit ‘Nulla est in corpore mica salis’ non hoc dicit nihil in corpore eius esse ridiculumLXXXVIINullapotest mulier tantum se dicere amatamuere, quantum a me Lesbia amata mea es.nulla fides nullo fuit umquam in foedere tanta,quanta in amore tuo ex parte reperta mea est.LXXXVIIcumLXXXVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1potest] poneG2esScaliger: est Ω3nulla] nullo (suprascr.a)Rnullo]D Lachm.: ullo Ω     inadd. Doering: om.Ω     tantaDa: tanto ΩPost4Scal. ponebatLXXVnunc est mens... omnia si facias:quem plerique secuti suntLXXXVIIIQuidfacit is, Gelli, qui cum matre atque sororeprurit et abiectis peruigilat tunicis?quid facit is, patruum qui non sinit esse maritum?ecquid scis quantum suscipiat sceleris?5suscipit, o Gelli, quantum non ultima Tethysnec genitor Nympharum abluit Oceanus:nam nihil est quicquam sceleris, quo prodeat ultra,non si demisso se ipse uoret capite.LXXXVIIIcumLXXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1faciṣ (suprascr.t)Rfuroreinsororecorrectum R2proruritO: prorui tC: proruitcett.: numprourit?3facisO et D m. pr4et quiDa: ecquiLachm.quantumGO et corr. R: tantumVen R m. pr., AB Laurentiani et Bod. Lat. Class. e. 155tethisLa1Ven: thetisGORC6lympharumL. Muellerocc. ΩLXXXIXGelliusest tenuis: quid ni? cui tam bona matertamque ualens uiuat tamque uenusta sorortamque bonus patruus tamque omnia plena puelliscognatis, quare is desinat esse macer?5qui ut nihil attingat, nisi quod fas tangere non est,quantumuis quare sit macer inuenies.LXXXIXIN GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O1TelliusO: BelliusD: MelliusLaur. 33.124macerACVen Paris. 7989: materGO, R nondum mutatus, D, Laur. 33.12, Bod. Lat. Class. e. 156fitGORVenC Bod. Lat. Class. e. 15XCNascaturMagus ex Gelli matrisque nefandoconiugio et discat Persicum aruspicium:nam magus ex matre et nato gignatur oportet,si uera est Persarum impia religio,5natus ut accepto ueneretur carmine diuosomentum in flamma pingue liquefaciens.XCcumLXXXIXcontinuantΩ,nullo spatio relicto1, 3magusDap: magnus Ω1, 2nascetur... discetRichards3gnato Ω4religio Ω5gnatus Ω: gratusL. Mueller6omentumD Phil.: quintumO: omne tum Ω:numfomentum?XCINonideo, Gelli, sperabam te mihi fidumin misero hoc nostro, hoc perdito amore fore,quod te cognossem bene constantemue putaremaut posse a turpi mentem inhibere probro;5sed neque quod matrem nec germanam esse uidebamhanc tibi, cuius me magnus edebat amor.et quamuis tecum multo coniungerer usu,non satis id causae credideram esse tibi.tu satis id duxti: tantum tibi gaudium in omni10culpa est, in quacumque est aliquid sceleris.XCIcumXCcontinuantΩ,nullo spatio relicto3constantemueGOh: constanterueRVenC Laur. 33.12: constanterqueBLa1Da Phil.4aut posse aut Ω: haud posse aDapmentemDa: mente Ω9id duxtiAld. I: induxtiGORVenXCIILesbiami dicit semper male nec tacet umquamde me: Lesbia me dispeream nisi amat.quo signo? quia sunt totidem mea: deprecor illamassidue, uerum dispeream nisi amo.XCIIHuic carminiIN C(A)ESAREM, qui titulus ex loco suo ante XCIII per errorem huc tralatus est, praefiguntΩ:spatium nec in G nec O, sed in O omissa est prima littera uocabuliLesbia1EsbiaOmalaB2amatOD Laur. 33.12 et codices Gellii: amo al. amatBRVen: amoGACLa1h3, 4habent Oh Ambrosianus I. 67, Carpentoractensis et codices Gellii: om.Ωet Bod. Lat. Class. e. 15Lachm. eos ab Italis ex Gellio additos fuisse ratus est: alii fuisse in archetypo, sed in plerisque apographis uitio praetermissos, cum archetypon describentis oculi abamatin u.2adamoin4errassent, cuius rei testimonium esseamoin GACLa1h scriptum. Impressi sunt in ed. 1473 hoc modocui ego quasi eadem totidem mox deprecor illiκ.τ.λ.3quia sunt totidem eaOh Ambros. I. 67 Carp.: quia sin totidem eacod. Vaticanus 3452 Gellii: quas in totidem eaplerique codices Gellii: quia sentio idem: nam deprecor illamFroehlich: quia sunt itidem meaSchmidt4ueroO Carp.De hoc epigrammate disseruit Gellius N. A. VII. 16cum esset uerbum deprecor doctiuscule positum in Catulli carmineκ.τ.λ.XCIIINilnimium studeo, Caesar, tibi uelle placere,nec scire utrum sis albus an ater homo.XCIIIcumXCIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto2nec si ore utrum si saluus an alter homo Ω: Ne (om. a) nisi oremDafort.ne scierim.Quintil. Instit. Orat. XI. I. 38 Negat se magni facere aliquis poetarum utrum Caesar ater an albus homo sit, insania; uerte ut idem Caesar de illo dixerit, arrogantia est.Hinc, et quod Phaedrus III. 15. 10 posuitniger an albus,licet suspicari Quintilianum Catulli uerba inuerso ordineater an albuslegisseXCIVMentulamoechatur. moechatur mentula certe.hoc est quod dicunt, ipsa olera olla legit.XCIVcumXCIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1metulaO: M. m., m. mentula? certePostgate.Plenam interpunctionem ante et postcertestatuerunt Scal. Lachm. Haupt2olera olaCarp.XCVZmyrnamei Cinnae nonam post denique messemquam coepta est nonamque edita post hiemem,milia cum interea quingenta Hortensius uno............5Zmyrna cauas Satrachi penitus mittetur ad undas,Zmyrnam cana diu saecula peruoluent.at Volusi annales Paduam morientur ad ipsamet laxas scombris saepe dabunt tunicas.parua mei mihi sint cordi monimenta...,10at populus tumido gaudeat Antimacho.XCVcumXCIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Quintil. Inst. Orat. X. 4. 4 Cinnae Zmyrnam nouem annis accepimus scriptam ZmirnaRVenAC: ZinirnaGOB Laurentiani2cepta Ω     estposthiememadd. Owen3Hortensiuscodd.: Hatrianus inMunro4annosuppleuit Munro,menseHeyse,stans pedeOwenInter3et5spatium est in Dp non in Ω5, 6Zinirn.GOR m. pr., B Laurentiani: Zmirn.ACVencanas Ω:corr. ha6peruoluit Ω7PadoamRob. Titius, Froehlich: numPatinam? cf. Schol. Veron. ad Aen. I. 2479monimentascripsi: monum. Ω:postmonumentain marg. RVendeest     laborisDap: sodalisAld. I: poetaeBapt. Guarinus: PhiletaeBergk: PhanoclisRossbach: PhalaeciMunro: CatonisLeo10populus ul’ tu timidoO: timidoa: eut (GORVen)uelent(h)ima c(h)o ΩXCVISiquicquam mutis gratum acceptumue sepulcrisaccidere a nostro, Calue, dolore potest,quo desiderio ueteres renouamus amoresatque olim missas flemus amicitias,5certe non tanto mors immatura dolorei’stQuintiliae, quantum gaudet amore tuo.XCVIcumXCVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1et gratum Ωundemuteisscribebat Schwabe: etom. Da3queO: quomH. A. Koch, Munro: queiBaehrens: quodGul. MeyerrenouamurO si recte interpretorrenouam̃: reuocamusBusche4orco mersasHaupt5imm.OVendoloreistscripsi: dolor estGORVenB Laurentiani: dolore estACa: dolori estDh6QuintileO: QuintilleGXCVIINon(ita me di ament) quicquam referre putaui,utrumne os an culum olfacerem Aemilio.nilo mundius hoc, niloque immundius illud,uerum etiam culus mundior et melior:5nam sine dentibus hic: dentis os sesquipedalis,gingiuas uero ploxeni habet ueteris,praeterea rictum qualem diffissus in aestumeientis mulae cunnus habere solet.hic futuit multas et se facit esse uenustum,10et non pistrino traditur atque asino?quem siqua attingit, non illam posse putemusaegroti culum lingere carnificis?XCVIIcumXCVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1quicquamDap Laur. 33.12: quicquid al. quicquamBRVen: quicquidGOACh2utrumneed. Trinc.: numutrum os an culumne?3nilommundiusG: nihil omundiusOnobisque inmundius illud Ω,nisi quod pronobisquea habetnihloque,Dnihilo,O compendium scripturae quod autnihiloqueautnobisquesignificare potuit, praetereainmundior illoest in D. Scripseram in ed. 1nilo mundius hoc, niloque inmundius illud,h.e. os nihilo mundior res est culo, culus nihilo inmundior res est ore: post intellexi Gul. S. Walker idem occupasse in Corpore Poet. Latinorum.5sic Rossbach: nam sine dentibus est hic (hin̤suprascr.cR) dentis seseque dedalis Ω: nam sine dentibus est hic dentis hos (osa) sexquipedalis (esque p.a)Da: est. hicLachm.: Est. osFroehlich6ploxintFestus p. 290 Ponor: ploxnioO: ploxonioGRAC Laur. 33.12: ploximoBod. Lat. Class. e. 15Quintil. I. 5. 8Catullus ploxenum circa Padum inuenit7diffissusStatius: def(f)essus in (a)estum Ω     aestua8meientisR: megentisGO9facitO Dah: fecit Ω10pristrinoO11si quaeOXCVIIIInte, si in quemquam, dici pote, putide Victi,id quod uerbosis dicitur et fatuis.ista cum lingua, si usus ueniat tibi, possisculos et crepidas lingere carpatinas.5si nos omnino uis omnes perdere, Victi,hiscas: omnino quod cupis efficies.XCVIIIcumXCVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1inquam quam Ω     poteom. OVettiStatius: VittiHaupt2-5om. D4carpatians (pantO)GO: carpatians al. carpatinasRB6hiscasVoss: discas Ω: dicasp: deiscasprodehiscasHendricksonXCIXSurripuitibi, dum ludis, mellite Iuuenti,suauiolum dulci dulcius ambrosia.uerum id non impune tuli: namque amplius horamsuffixum in summa me memini esse cruce,5dum tibi me purgo nec possum fletibus ullistantillum uestrae demere saeuitiae.nam simul id factum est, multis diluta labellaguttis abstersisti omnibus articulis,ne quicquam nostro contractum ex ore maneret,10tamquam commictae spurca saliua lupae.praeterea infestum misero me tradere amorinon cessasti omnique excruciare modo,ut mi ex ambrosia mutatum iam foret illudsuauiolum tristi tristius elleboro.15quam quoniam poenam misero proponis amori,numquam iam posthac basia surripiam.XCIXcumXCVIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto: in Da spatium, in quoAD IVVENTIVM1SurripuiDa: SurmpuitO fortasse prosurrupuit: Surripuit Ω     iuuentiR: uiuentiParis. 7989 m. pr.In GOCVen uix dinoscasiu-anui-exaratum sit2suauiolumGORVen et pleriqueamb(amG)rosio Ω,quod defensum ibat Näke ad Diras p. 2387adproidG: numac?8abstersistied. Trinc., Schmidt: astersiṣB: absterstiO, Auantius: a(b)stersi Ω9neDh: nec Ω10cõmicteG: conmincteRVen11infestum miseroB Phil. Carp.: infesto miserum Ω:numinfausto?13mihi ex ambros(xR)io Ω:corr. Da14suau.Da: sau. Ω15, 16del. Landor15amorisPostgateC

LXIXNoliadmirari, quare tibi femina nulla,Rufe, uelit tenerum supposuisse femur,non si illam rarae labefactes munere uestisaut perluciduli deliciis lapidis.5laedit te quaedam mala fabula, qua tibi ferturualle sub alarum trux habitare caper.hunc metuunt omnes: neque mirum: nam mala ualde estbestia, nec quicum bella puella cubet.quare aut crudelem nasorum interfice pestem,10aut admirari desine cur fugiunt.LXIXIN RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in O: totum carmen om. D2rufeVen: ruffeGORCAha3nos illa mare Ω:corr. Ald. IOrientius Common. I. 557, 8 ed. BellangerQuo tibi perlucens habitus qui tegmine raro Offerat ignotis membra tegenda oculis?4pro luciduli (-oliLaur. 33.12)RVenB Laurentiani5quaADG: quaeuelqueORVenCha8nec qui cumBa: nec cui cumGORVen h: nec cum qua (quaom. C)AC et Santenianus10fugianta

Noliadmirari, quare tibi femina nulla,Rufe, uelit tenerum supposuisse femur,non si illam rarae labefactes munere uestisaut perluciduli deliciis lapidis.5laedit te quaedam mala fabula, qua tibi ferturualle sub alarum trux habitare caper.hunc metuunt omnes: neque mirum: nam mala ualde estbestia, nec quicum bella puella cubet.quare aut crudelem nasorum interfice pestem,10aut admirari desine cur fugiunt.

Noliadmirari, quare tibi femina nulla,

Rufe, uelit tenerum supposuisse femur,

non si illam rarae labefactes munere uestis

aut perluciduli deliciis lapidis.

laedit te quaedam mala fabula, qua tibi fertur

ualle sub alarum trux habitare caper.

hunc metuunt omnes: neque mirum: nam mala ualde est

bestia, nec quicum bella puella cubet.

quare aut crudelem nasorum interfice pestem,

aut admirari desine cur fugiunt.

LXIXIN RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in O: totum carmen om. D2rufeVen: ruffeGORCAha3nos illa mare Ω:corr. Ald. IOrientius Common. I. 557, 8 ed. BellangerQuo tibi perlucens habitus qui tegmine raro Offerat ignotis membra tegenda oculis?4pro luciduli (-oliLaur. 33.12)RVenB Laurentiani5quaADG: quaeuelqueORVenCha8nec qui cumBa: nec cui cumGORVen h: nec cum qua (quaom. C)AC et Santenianus10fugianta

LXIXIN RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in O: totum carmen om. D

2rufeVen: ruffeGORCAha3nos illa mare Ω:corr. Ald. IOrientius Common. I. 557, 8 ed. BellangerQuo tibi perlucens habitus qui tegmine raro Offerat ignotis membra tegenda oculis?

4pro luciduli (-oliLaur. 33.12)RVenB Laurentiani5quaADG: quaeuelqueORVenCha

8nec qui cumBa: nec cui cumGORVen h: nec cum qua (quaom. C)AC et Santenianus

10fugianta

Nullise dicit mulier mea nubere mallequam mihi, non si se Iuppiter ipse petat.dicit: sed mulier cupido quod dicit amanti,in uento et rapida scribere oportet aqua.

Nullise dicit mulier mea nubere malle

quam mihi, non si se Iuppiter ipse petat.

dicit: sed mulier cupido quod dicit amanti,

in uento et rapida scribere oportet aqua.

LXXcumLXIXcontinuatur in codicibus, nullo spatio relicto1maleOLa12iuppiterR: iupiterGOVenCAha4in uinoBlaydes

LXXcumLXIXcontinuatur in codicibus, nullo spatio relicto

1maleOLa1

2iuppiterR: iupiterGOVenCAha4in uinoBlaydes

LXXISiquoi, Virro, bono sacer introsum obstitit hircus,aut si quam merito tarda podagra secat,aemulus iste tuus, qui uestrum exercet amorem,mirifice est a te nactus utrumque malum.5nam quotiens futuit, totiens ulciscitur ambos:illam affligit odore, ipse perit podagra.LXXIcumLXXcontinuant codices, nullo spatio relicto1Si qua (quoLaur. 33.12,qua al. quoR) uiro bono sacrorum (sacratorumO) obstitit (obstitD ei R m. pr.) hircuscodd.: si quoi VirroParthenius: si quoi iurePalladiussacer introsumscripsi: sacer alarumCalp. 1481Si quoi iure Bonae sacratorum o. h.Froehlich: Si quoi, Vare, bonae sectatorum o. h.Palmer2quam Ω: quemp, uulgo: quaMunrosecat (serata)Dap: secuntO: secum Ω4a te] fatoHermann

Siquoi, Virro, bono sacer introsum obstitit hircus,aut si quam merito tarda podagra secat,aemulus iste tuus, qui uestrum exercet amorem,mirifice est a te nactus utrumque malum.5nam quotiens futuit, totiens ulciscitur ambos:illam affligit odore, ipse perit podagra.

Siquoi, Virro, bono sacer introsum obstitit hircus,

aut si quam merito tarda podagra secat,

aemulus iste tuus, qui uestrum exercet amorem,

mirifice est a te nactus utrumque malum.

nam quotiens futuit, totiens ulciscitur ambos:

illam affligit odore, ipse perit podagra.

LXXIcumLXXcontinuant codices, nullo spatio relicto1Si qua (quoLaur. 33.12,qua al. quoR) uiro bono sacrorum (sacratorumO) obstitit (obstitD ei R m. pr.) hircuscodd.: si quoi VirroParthenius: si quoi iurePalladiussacer introsumscripsi: sacer alarumCalp. 1481Si quoi iure Bonae sacratorum o. h.Froehlich: Si quoi, Vare, bonae sectatorum o. h.Palmer2quam Ω: quemp, uulgo: quaMunrosecat (serata)Dap: secuntO: secum Ω4a te] fatoHermann

LXXIcumLXXcontinuant codices, nullo spatio relicto

1Si qua (quoLaur. 33.12,qua al. quoR) uiro bono sacrorum (sacratorumO) obstitit (obstitD ei R m. pr.) hircuscodd.: si quoi VirroParthenius: si quoi iurePalladiussacer introsumscripsi: sacer alarumCalp. 1481Si quoi iure Bonae sacratorum o. h.Froehlich: Si quoi, Vare, bonae sectatorum o. h.Palmer2quam Ω: quemp, uulgo: quaMunrosecat (serata)Dap: secuntO: secum Ω4a te] fatoHermann

Dicebasquondam solum te nosse Catullum,Lesbia, nec prae me uelle tenere Iouem.dilexi tum te non tantum ut uulgus amicam,sed pater ut natos diligit et generos.5nunc te cognoui: quare etsi impensius uror,multo mei tamen es uilior et leuior.qui potis est? inquis. Quod amantem iniuria taliscogit amare magis, sed bene uelle minus.

Dicebasquondam solum te nosse Catullum,

Lesbia, nec prae me uelle tenere Iouem.

dilexi tum te non tantum ut uulgus amicam,

sed pater ut natos diligit et generos.

nunc te cognoui: quare etsi impensius uror,

multo mei tamen es uilior et leuior.

qui potis est? inquis. Quod amantem iniuria talis

cogit amare magis, sed bene uelle minus.

LXXIIAD LESBIAMΩ:spatium unius uersus in OD2primeO: per meG3tuncD6multo” me “ita necC unde scripsimulto mei (datiuus est) tamen es     m. ita me nec Ω7quodD et Santenianus: quam Ω8Donatus ad Andr. iv. 3. 3item Catullus ‘cogit... minus.’

LXXIIAD LESBIAMΩ:spatium unius uersus in OD

2primeO: per meG3tuncD

6multo” me “ita necC unde scripsimulto mei (datiuus est) tamen es     m. ita me nec Ω

7quodD et Santenianus: quam Ω8Donatus ad Andr. iv. 3. 3item Catullus ‘cogit... minus.’

LXXIIIDesinede quoquam quisquam bene uelle mereri,aut aliquem fieri posse putare pium.omnia sunt ingrata, nihil fecisse benigneprodest, immo etiam taedet obestque magis;5ut mihi, quem nemo grauius nec acerbius urget,quam modo qui me unum atque unicum amicum habuit.LXXIIIcumLXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1quisquam Ω: quicquamDa3Postbenigneadditum fueratestante Lachm. qui ad Lucret. v. 533 docuitestprolicetusurpatum uerae et germanae latinitatis non esse4immo etiam tedet obestque (sic GOh,ọḅstetqueR,stetquecett.) magisque magiscodd.prodested. Trinc. Guiet Buecheler; cf. quae de figura etymologica scripsit Reid ad Cic. Sull. 12immo etiam taedet, si fit, obestque magisLachm.: Caelei, taedetSchwabe: immo taedet obestque et magis atque magisPostgate5quema: quaeuelque Ω6sic Oamicum habetGACD: a. habetmarg.habuitRVen

Desinede quoquam quisquam bene uelle mereri,aut aliquem fieri posse putare pium.omnia sunt ingrata, nihil fecisse benigneprodest, immo etiam taedet obestque magis;5ut mihi, quem nemo grauius nec acerbius urget,quam modo qui me unum atque unicum amicum habuit.

Desinede quoquam quisquam bene uelle mereri,

aut aliquem fieri posse putare pium.

omnia sunt ingrata, nihil fecisse benigne

prodest, immo etiam taedet obestque magis;

ut mihi, quem nemo grauius nec acerbius urget,

quam modo qui me unum atque unicum amicum habuit.

LXXIIIcumLXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1quisquam Ω: quicquamDa3Postbenigneadditum fueratestante Lachm. qui ad Lucret. v. 533 docuitestprolicetusurpatum uerae et germanae latinitatis non esse4immo etiam tedet obestque (sic GOh,ọḅstetqueR,stetquecett.) magisque magiscodd.prodested. Trinc. Guiet Buecheler; cf. quae de figura etymologica scripsit Reid ad Cic. Sull. 12immo etiam taedet, si fit, obestque magisLachm.: Caelei, taedetSchwabe: immo taedet obestque et magis atque magisPostgate5quema: quaeuelque Ω6sic Oamicum habetGACD: a. habetmarg.habuitRVen

LXXIIIcumLXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1quisquam Ω: quicquamDa

3Postbenigneadditum fueratestante Lachm. qui ad Lucret. v. 533 docuitestprolicetusurpatum uerae et germanae latinitatis non esse4immo etiam tedet obestque (sic GOh,ọḅstetqueR,stetquecett.) magisque magiscodd.prodested. Trinc. Guiet Buecheler; cf. quae de figura etymologica scripsit Reid ad Cic. Sull. 12immo etiam taedet, si fit, obestque magisLachm.: Caelei, taedetSchwabe: immo taedet obestque et magis atque magisPostgate5quema: quaeuelque Ω6sic Oamicum habetGACD: a. habetmarg.habuitRVen

Gelliusaudierat patruum obiurgare solere,siquis delicias diceret aut faceret.hoc ne ipsi accideret, patrui perdepsuit ipsamuxorem et patruum reddidit Harpocratem.5quod uoluit fecit: nam, quamuis irrumet ipsumnunc patruum, uerbum non faciet patruus.

Gelliusaudierat patruum obiurgare solere,

siquis delicias diceret aut faceret.

hoc ne ipsi accideret, patrui perdepsuit ipsam

uxorem et patruum reddidit Harpocratem.

quod uoluit fecit: nam, quamuis irrumet ipsum

nunc patruum, uerbum non faciet patruus.

LXXIVcumLXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Gellius (Geliush)Laur. 33.12 hp: Lelius al. GelliusRVen: Selius (suprascr.l)O sed MadanoGe(l)liuspotius uisum est: LeliusGCDB LaurentianisolereParthenius: flere Ω3perdepsuitScal.: perdespuit Ω

LXXIVcumLXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1Gellius (Geliush)Laur. 33.12 hp: Lelius al. GelliusRVen: Selius (suprascr.l)O sed MadanoGe(l)liuspotius uisum est: LeliusGCDB LaurentianisolereParthenius: flere Ω

3perdepsuitScal.: perdespuit Ω

Hucest mens deducta tua, mea Lesbia, culpa,atque ita se officio perdidit ipsa suo,ut iam nec bene uelle queat tibi, si optima fias,nec desistere amare, omnia si facias.

Hucest mens deducta tua, mea Lesbia, culpa,

atque ita se officio perdidit ipsa suo,

ut iam nec bene uelle queat tibi, si optima fias,

nec desistere amare, omnia si facias.

LXXVcumLXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Huc Ω: huncPhil.: nuncp unde Scal. hoc tetrastichon a c. LXXXVII per errorem abscissum et cum eo coniungendum putauit hoc modo: Nulla potest mulier tantum se dicere amatam Vere, quantum a me Lesbia amata mea es. Nulla fides nullo fuit umquam foedere tanta, Quanta in amore meo ex parte reperta mea est. Nunc est mens adducta     tua, mea Lesbia, culpa, Atque ita se officio perdidit ipsa suo, Vt iam nec bene uelle queam tibi, si optima fias, Nec desistere amare, omnia si facias.Scaligerum plerique secuti sunt et Lachm., qui errorem ad transpositas paginas archetypi referebatdeducta Ω: diductaLachm.: adductap3uelle queat tibiLachm.: uelleque tot tibi Ω: uelle queam tibip ex corr. Itali ignoti

LXXVcumLXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1Huc Ω: huncPhil.: nuncp unde Scal. hoc tetrastichon a c. LXXXVII per errorem abscissum et cum eo coniungendum putauit hoc modo: Nulla potest mulier tantum se dicere amatam Vere, quantum a me Lesbia amata mea es. Nulla fides nullo fuit umquam foedere tanta, Quanta in amore meo ex parte reperta mea est. Nunc est mens adducta     tua, mea Lesbia, culpa, Atque ita se officio perdidit ipsa suo, Vt iam nec bene uelle queam tibi, si optima fias, Nec desistere amare, omnia si facias.Scaligerum plerique secuti sunt et Lachm., qui errorem ad transpositas paginas archetypi referebatdeducta Ω: diductaLachm.: adductap3uelle queat tibiLachm.: uelleque tot tibi Ω: uelle queam tibip ex corr. Itali ignoti

LXXVISiquarecordanti benefacta priora uoluptasest homini, cum se cogitat esse pium,nec sanctam uiolasse fidem, nec foedere in ullodiuum ad fallendos numine abusum homines,5multa parata manent in longa aetate, Catulle,ex hoc ingrato gaudia amore tibi.nam quaecumque homines bene cuiquam aut dicere possuntaut facere, haec a te dictaque factaque sunt.omnia quae ingratae perierunt credita menti.10quare iam te cur amplius excrucies?quin tu animo offirmas atque istinc te ipse reducis,et dis inuitis desinis esse miser?LXXVIcumLXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto3in ullop: nullo Ω4numine Ω:fort.nomineCic. Font. xiv. 30Iuppiter cuius nomine maiores nostri uinctam testimoniorum fidem esse uoluerunt5manentLaur. 33.12 Dap: manenti Ω: manentumO: manent tumSchulze9omniaque Ω10iam te curDa: cur te iam Ω: cur curis te ampliusBusche: cur te iam pluribus e.Peiper: cur iam tete a. e.Housman11qui tu (tuiGO,tuịR) animo affirmas (offirmasGO) atque instinctoque (-tequeO) reducis Ω: quinLaur. 33.12, ap: atque istinc tequeHeinsius: itaque (Scal.) istinc teque r.Lachm.: tuaque istinc teque r.Froehlich: teque istinc tute r.Heyse: atque istinc te ipse r.scripsi, Ov. Trist. v. 7. 65, Met. ix. 74612des Ω: deish Lachm.difficile est longum subito deponere amorem.difficile est, uerum hoc qua lubet efficias:15una salus haec est, hoc est tibi peruincendum,hoc facias, siue id non pote siue pote.o di, si uestrum est misereri, aut si quibus umquamextremam iam ipsa in morte tulistis opem,me miserum aspicite et, si uitam puriter egi,20eripite hanc pestem perniciemque mihi,sei mihi surrepens imos ut torpor in artusexpulit ex omni pectore laetitias.non iam illud quaero, contra ut me diligat illa,aut, quod non potis est, esse pudica uelit:25ipse ualere opto et taetram hunc deponere morbum.o di, reddite mi hoc pro pietate mea.13Extat in Compend. Moral. Notab. Hieremiae Iudicis de Montagnone P. iiii. 5. 11amic̣ụṃ (suprascr.orem)R, non Ven14hecO: om. Bquam lubet Ω     officiasOh15hec est hecGO16hecGfac(tR)iesRVenBCAap18extrema (extremoGO, prius R,extreme̸aVen) iam ipsam Ω: extremamDp: extremouindicauit Schmidt ex Nep. Hamilc. ii. 3ipsa inAld. I21seiscripsi: seu Ω: seBod. Lat. Class. e. 15: quaeCalp. 1481torpored. 1473: corpore Ω22ḍeḷiṭiạs letitiasR23contra ut meDa: contra me ut me Ω: contra me utHeyse26deiGO: diiRVenmi] mi(c)hiGO, prius Rpro pietateVen: proprietate ΩCarm. Epigraph. Buecheler 1141.24hunc titulum scripsit pro pietate sua

Siquarecordanti benefacta priora uoluptasest homini, cum se cogitat esse pium,nec sanctam uiolasse fidem, nec foedere in ullodiuum ad fallendos numine abusum homines,5multa parata manent in longa aetate, Catulle,ex hoc ingrato gaudia amore tibi.nam quaecumque homines bene cuiquam aut dicere possuntaut facere, haec a te dictaque factaque sunt.omnia quae ingratae perierunt credita menti.10quare iam te cur amplius excrucies?quin tu animo offirmas atque istinc te ipse reducis,et dis inuitis desinis esse miser?

Siquarecordanti benefacta priora uoluptas

est homini, cum se cogitat esse pium,

nec sanctam uiolasse fidem, nec foedere in ullo

diuum ad fallendos numine abusum homines,

multa parata manent in longa aetate, Catulle,

ex hoc ingrato gaudia amore tibi.

nam quaecumque homines bene cuiquam aut dicere possunt

aut facere, haec a te dictaque factaque sunt.

omnia quae ingratae perierunt credita menti.

quare iam te cur amplius excrucies?

quin tu animo offirmas atque istinc te ipse reducis,

et dis inuitis desinis esse miser?

LXXVIcumLXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto3in ullop: nullo Ω4numine Ω:fort.nomineCic. Font. xiv. 30Iuppiter cuius nomine maiores nostri uinctam testimoniorum fidem esse uoluerunt5manentLaur. 33.12 Dap: manenti Ω: manentumO: manent tumSchulze9omniaque Ω10iam te curDa: cur te iam Ω: cur curis te ampliusBusche: cur te iam pluribus e.Peiper: cur iam tete a. e.Housman11qui tu (tuiGO,tuịR) animo affirmas (offirmasGO) atque instinctoque (-tequeO) reducis Ω: quinLaur. 33.12, ap: atque istinc tequeHeinsius: itaque (Scal.) istinc teque r.Lachm.: tuaque istinc teque r.Froehlich: teque istinc tute r.Heyse: atque istinc te ipse r.scripsi, Ov. Trist. v. 7. 65, Met. ix. 74612des Ω: deish Lachm.

LXXVIcumLXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

3in ullop: nullo Ω4numine Ω:fort.nomineCic. Font. xiv. 30Iuppiter cuius nomine maiores nostri uinctam testimoniorum fidem esse uoluerunt5manentLaur. 33.12 Dap: manenti Ω: manentumO: manent tumSchulze

9omniaque Ω

10iam te curDa: cur te iam Ω: cur curis te ampliusBusche: cur te iam pluribus e.Peiper: cur iam tete a. e.Housman

11qui tu (tuiGO,tuịR) animo affirmas (offirmasGO) atque instinctoque (-tequeO) reducis Ω: quinLaur. 33.12, ap: atque istinc tequeHeinsius: itaque (Scal.) istinc teque r.Lachm.: tuaque istinc teque r.Froehlich: teque istinc tute r.Heyse: atque istinc te ipse r.scripsi, Ov. Trist. v. 7. 65, Met. ix. 74612des Ω: deish Lachm.

difficile est longum subito deponere amorem.difficile est, uerum hoc qua lubet efficias:15una salus haec est, hoc est tibi peruincendum,hoc facias, siue id non pote siue pote.o di, si uestrum est misereri, aut si quibus umquamextremam iam ipsa in morte tulistis opem,me miserum aspicite et, si uitam puriter egi,20eripite hanc pestem perniciemque mihi,sei mihi surrepens imos ut torpor in artusexpulit ex omni pectore laetitias.non iam illud quaero, contra ut me diligat illa,aut, quod non potis est, esse pudica uelit:25ipse ualere opto et taetram hunc deponere morbum.o di, reddite mi hoc pro pietate mea.

difficile est longum subito deponere amorem.

difficile est, uerum hoc qua lubet efficias:

una salus haec est, hoc est tibi peruincendum,

hoc facias, siue id non pote siue pote.

o di, si uestrum est misereri, aut si quibus umquam

extremam iam ipsa in morte tulistis opem,

me miserum aspicite et, si uitam puriter egi,

eripite hanc pestem perniciemque mihi,

sei mihi surrepens imos ut torpor in artus

expulit ex omni pectore laetitias.

non iam illud quaero, contra ut me diligat illa,

aut, quod non potis est, esse pudica uelit:

ipse ualere opto et taetram hunc deponere morbum.

o di, reddite mi hoc pro pietate mea.

13Extat in Compend. Moral. Notab. Hieremiae Iudicis de Montagnone P. iiii. 5. 11amic̣ụṃ (suprascr.orem)R, non Ven14hecO: om. Bquam lubet Ω     officiasOh15hec est hecGO16hecGfac(tR)iesRVenBCAap18extrema (extremoGO, prius R,extreme̸aVen) iam ipsam Ω: extremamDp: extremouindicauit Schmidt ex Nep. Hamilc. ii. 3ipsa inAld. I21seiscripsi: seu Ω: seBod. Lat. Class. e. 15: quaeCalp. 1481torpored. 1473: corpore Ω22ḍeḷiṭiạs letitiasR23contra ut meDa: contra me ut me Ω: contra me utHeyse26deiGO: diiRVenmi] mi(c)hiGO, prius Rpro pietateVen: proprietate ΩCarm. Epigraph. Buecheler 1141.24hunc titulum scripsit pro pietate sua

13Extat in Compend. Moral. Notab. Hieremiae Iudicis de Montagnone P. iiii. 5. 11amic̣ụṃ (suprascr.orem)R, non Ven

14hecO: om. Bquam lubet Ω     officiasOh15hec est hecGO16hecGfac(tR)iesRVenBCAap

18extrema (extremoGO, prius R,extreme̸aVen) iam ipsam Ω: extremamDp: extremouindicauit Schmidt ex Nep. Hamilc. ii. 3ipsa inAld. I21seiscripsi: seu Ω: seBod. Lat. Class. e. 15: quaeCalp. 1481torpored. 1473: corpore Ω22ḍeḷiṭiạs letitiasR

23contra ut meDa: contra me ut me Ω: contra me utHeyse

26deiGO: diiRVenmi] mi(c)hiGO, prius Rpro pietateVen: proprietate ΩCarm. Epigraph. Buecheler 1141.24hunc titulum scripsit pro pietate sua

Rufemihi frustra ac nequiquam credite amice(frustra? immo magno cum pretio atque malo),sicine subrepsti mei, atque intestina perurensei misero eripuisti omnia nostra bona?5eripuisti, heu heu nostrae crudele uenenumuitae, heu heu nostrae pestis amicitiae.sed nunc id doleo, quod purae pura puellaesuauia comminxit spurca saliua tua.uerum id non impune feres: nam te omnia saecla10noscent, et qui sis fama loquetur anus.

Rufemihi frustra ac nequiquam credite amice

(frustra? immo magno cum pretio atque malo),

sicine subrepsti mei, atque intestina perurens

ei misero eripuisti omnia nostra bona?

eripuisti, heu heu nostrae crudele uenenum

uitae, heu heu nostrae pestis amicitiae.

sed nunc id doleo, quod purae pura puellae

suauia comminxit spurca saliua tua.

uerum id non impune feres: nam te omnia saecla

noscent, et qui sis fama loquetur anus.

LXXVIIAD RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in OD1Ruffe Ω     nequiquamVen m. pr.: ne quicquamGOR et pleriqueamiceOh: amico ΩLachm.3siccine subrec(repOVen Laur.33.12)ti mei Ω: subrepstiCalpurniusmeidatiuum reuocauit Lachm.4eiLachm.: siGOCAh: sicDa: si al. miRVen: miB Laurentiani5heripuistiGA5, 6heu heuCDaVen: he heuG: heuheuR: heuOBLa1h6nostreOh: nostro Ω     pestisAld. I.: pectus Ω     heu non uerae pectus a.Palmer7-10qui in codicibus postLXXVIII.6leguntur huc reuocauit Scaliger, postXCI.10ponebant Conr. de Allio et Bergk8conminxitScal.: connuxitO: coniunxit Ωnisi quodconuinxitest in La19uerum id nonOh: uerum non idG: id uerum noncett.10quisGRCA Laurentianifama loquetur anusCalp. 1481: famuloque tanus (tanus al. tenusRVen,canusG,tenusB)codd.

LXXVIIAD RVF(F)VMΩ:spatium unius uersus in OD

1Ruffe Ω     nequiquamVen m. pr.: ne quicquamGOR et pleriqueamiceOh: amico ΩLachm.3siccine subrec(repOVen Laur.33.12)ti mei Ω: subrepstiCalpurniusmeidatiuum reuocauit Lachm.4eiLachm.: siGOCAh: sicDa: si al. miRVen: miB Laurentiani

5heripuistiGA5, 6heu heuCDaVen: he heuG: heuheuR: heuOBLa1h6nostreOh: nostro Ω     pestisAld. I.: pectus Ω     heu non uerae pectus a.Palmer

7-10qui in codicibus postLXXVIII.6leguntur huc reuocauit Scaliger, postXCI.10ponebant Conr. de Allio et Bergk8conminxitScal.: connuxitO: coniunxit Ωnisi quodconuinxitest in La1

9uerum id nonOh: uerum non idG: id uerum noncett.10quisGRCA Laurentianifama loquetur anusCalp. 1481: famuloque tanus (tanus al. tenusRVen,canusG,tenusB)codd.

LXXVIIIGallushabet fratres, quorum est lepidissima coniunxalterius, lepidus filius alterius.Gallus homo est bellus: nam dulces iungit amores,cum puero ut bello bella puella cubet.5Gallus homo est stultus, nec se uidet esse maritum,qui patruus patrui monstret adulterium.LXXVIIIcumLXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto6patruumaPost6secuntur in codicibusLXXVII.7-10sed nunc... loquetur anus,deinLXXIXnullo spatio

Gallushabet fratres, quorum est lepidissima coniunxalterius, lepidus filius alterius.Gallus homo est bellus: nam dulces iungit amores,cum puero ut bello bella puella cubet.5Gallus homo est stultus, nec se uidet esse maritum,qui patruus patrui monstret adulterium.

Gallushabet fratres, quorum est lepidissima coniunx

alterius, lepidus filius alterius.

Gallus homo est bellus: nam dulces iungit amores,

cum puero ut bello bella puella cubet.

Gallus homo est stultus, nec se uidet esse maritum,

qui patruus patrui monstret adulterium.

LXXVIIIcumLXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto6patruumaPost6secuntur in codicibusLXXVII.7-10sed nunc... loquetur anus,deinLXXIXnullo spatio

LXXVIIIcumLXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

6patruuma

Post6secuntur in codicibusLXXVII.7-10sed nunc... loquetur anus,deinLXXIXnullo spatio

Lesbiusest pulcer. quid ni? quem Lesbia malitquam te cum tota gente, Catulle, tua.sed tamen hic pulcer uendat cum gente Catullum,si tria natorum suauia reppererit.

Lesbiusest pulcer. quid ni? quem Lesbia malit

quam te cum tota gente, Catulle, tua.

sed tamen hic pulcer uendat cum gente Catullum,

si tria natorum suauia reppererit.

LXXIX 1quid ni quemh et marg. Santeniani: quid inquam Ω mallitGRVen a2CatuleR4notorumO: not. (suprascr.a)Brixianus: amatorumHeinsius: aratorumPeiper: nostrorumSchoellreppereritO: repereritGRAC Laurentiani

LXXIX 1quid ni quemh et marg. Santeniani: quid inquam Ω mallitGRVen a2CatuleR4notorumO: not. (suprascr.a)Brixianus: amatorumHeinsius: aratorumPeiper: nostrorumSchoellreppereritO: repereritGRAC Laurentiani

Quiddicam, Gelli, quare rosea ista labellahiberna fiant candidiora niue,mane domo cum exis et cum te octaua quietee molli longo suscitat hora die?5nescio quid certe est: an uere fama susurratgrandia te medii tenta uorare uiri?sic certe est: clamant Victoris rupta miselliilia, et emulso labra notata sero.

Quiddicam, Gelli, quare rosea ista labella

hiberna fiant candidiora niue,

mane domo cum exis et cum te octaua quiete

e molli longo suscitat hora die?

nescio quid certe est: an uere fama susurrat

grandia te medii tenta uorare uiri?

sic certe est: clamant Victoris rupta miselli

ilia, et emulso labra notata sero.

LXXXAD GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O3domumDhcum exisset cum Ω:corr. Da4e] teD: numde?6tentaDh Laur. 33.12 Paris. 7989: tanta al. tentaR Ven: tanta Ω7Victoris]numfictoris? cf. Non. 3088iliaPalladius: ilia et emulsoPierius Valerianus et Gabriel Faernus, teste Statio: ille (illạ (suprascr.e)Ven) te mulso Ω

LXXXAD GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O

3domumDhcum exisset cum Ω:corr. Da4e] teD: numde?6tentaDh Laur. 33.12 Paris. 7989: tanta al. tentaR Ven: tanta Ω7Victoris]numfictoris? cf. Non. 3088iliaPalladius: ilia et emulsoPierius Valerianus et Gabriel Faernus, teste Statio: ille (illạ (suprascr.e)Ven) te mulso Ω

Nemonein tanto potuit populo esse, Iuuenti,bellus homo, quem tu diligere inciperes,praeterquam iste tuus moribunda ab sede Pisaurihospes inaurata pallidior statua,5qui tibi nunc cordi est, quem tu praeponere nobisaudes, et nescis quod facinus facias?

Nemonein tanto potuit populo esse, Iuuenti,

bellus homo, quem tu diligere inciperes,

praeterquam iste tuus moribunda ab sede Pisauri

hospes inaurata pallidior statua,

qui tibi nunc cordi est, quem tu praeponere nobis

audes, et nescis quod facinus facias?

LXXXIcumLXXXcontinuantΩ,nullo spatio relicto1iuuentiLa1: uiuenti Ω: diuuentiuisus sum legere in Paris. 79893abGOhap: aVenCD5quiCalp. 1481: quid Ω6quodp: quid ΩNumQuid tibi nunc cordi est? quem tu praeponere nobis audes, et nescis quod facinus facias?

LXXXIcumLXXXcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1iuuentiLa1: uiuenti Ω: diuuentiuisus sum legere in Paris. 79893abGOhap: aVenCD5quiCalp. 1481: quid Ω6quodp: quid ΩNumQuid tibi nunc cordi est? quem tu praeponere nobis audes, et nescis quod facinus facias?

Quinti, si tibi uis oculos debere Catullumaut aliud si quid carius est oculis,eripere ei noli, multo quod carius illiest oculis seu quid carius est oculis.

Quinti, si tibi uis oculos debere Catullum

aut aliud si quid carius est oculis,

eripere ei noli, multo quod carius illi

est oculis seu quid carius est oculis.

LXXXIIcumLXXXIcontinuantΩ,nullo spatio relicto3, 4om. BLa1a

LXXXIIcumLXXXIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

3, 4om. BLa1a

Lesbiami praesente uiro mala plurima dicit:haec illi fatuo maxima laetitia est.mule, nihil sentis: si nostri oblita taceret,sana esset: nunc quod gannit et obloquitur,5non solum meminit, sed, quae multo acrior est res,irata est: hoc est, uritur et loquitur.

Lesbiami praesente uiro mala plurima dicit:

haec illi fatuo maxima laetitia est.

mule, nihil sentis: si nostri oblita taceret,

sana esset: nunc quod gannit et obloquitur,

non solum meminit, sed, quae multo acrior est res,

irata est: hoc est, uritur et loquitur.

LXXXIIIcumLXXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto2h(a)ecGOR Laur. 33.12 D m. pr.: hoc (suprascr.e)Ven: hocBLa1C Bodl. Lat. Class. e. 153muleO: mulle ΩHoc uindicabat Vmpfenbach ex prouerbioΜυλλος παντ᾽ ἀκούει ἐπὶ τῶν κωφοτητα προσποιουμενων καὶ παντα ἀκουόντων.Cf. etiam quae in libelloQuaestiones de nominibus quae Graecis in prouerbio fueruntscripsit Wiesenthal p. 424sannaO: samia al. sanaRVen: samiaGACB: saluaPalmerquod]numquom?5quae] quamC: numqua m. a. e. reh.e. quae res multo maiorem stimulum ei admouet?6hecORVen acoquiturDousa filius, Lipsius, Heinsius

LXXXIIIcumLXXXIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

2h(a)ecGOR Laur. 33.12 D m. pr.: hoc (suprascr.e)Ven: hocBLa1C Bodl. Lat. Class. e. 153muleO: mulle ΩHoc uindicabat Vmpfenbach ex prouerbioΜυλλος παντ᾽ ἀκούει ἐπὶ τῶν κωφοτητα προσποιουμενων καὶ παντα ἀκουόντων.Cf. etiam quae in libelloQuaestiones de nominibus quae Graecis in prouerbio fueruntscripsit Wiesenthal p. 424sannaO: samia al. sanaRVen: samiaGACB: saluaPalmerquod]numquom?5quae] quamC: numqua m. a. e. reh.e. quae res multo maiorem stimulum ei admouet?6hecORVen acoquiturDousa filius, Lipsius, Heinsius

Chommodadicebat, si quando commoda uelletdicere, et insidias Arrius hinsidias,et tum mirifice sperabat se esse locutum,cum quantum poterat dixerat hinsidias.5credo, sic mater, sic Liber auunculus eius,sic maternus auus dixerat atque auia.hoc misso in Syriam requierant omnibus aures:audibant eadem haec leniter et leuiter,nec sibi postilla metuebant talia uerba,10cum subito affertur nuntius horribilis,Ionios fluctus, postquam illuc Arrius isset,iam non Ionios esse, sed Hionios.

Chommodadicebat, si quando commoda uellet

dicere, et insidias Arrius hinsidias,

et tum mirifice sperabat se esse locutum,

cum quantum poterat dixerat hinsidias.

credo, sic mater, sic Liber auunculus eius,

sic maternus auus dixerat atque auia.

hoc misso in Syriam requierant omnibus aures:

audibant eadem haec leniter et leuiter,

nec sibi postilla metuebant talia uerba,

cum subito affertur nuntius horribilis,

Ionios fluctus, postquam illuc Arrius isset,

iam non Ionios esse, sed Hionios.

LXXXIVcumLXXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relictoQuintil. Inst. Orat. I. 5. 20 Hlitterae ratio mutata cum temporibus est saepius. Parcissime ea ueteres usi etiam in uocalibus, cum oedos ircosque dicebant, diu deinde seruatum ne consonantibus aspirarent, ut in Graccis et in triumpis: erupit breui tempore nimius usus ut choronae chenturiones praechones adhuc quibusdam inscriptionibus maneant, qua de re Catulli nobile epigramma est1ChommodaCalp. 1481: Com(m)oda Ω2arriusO Laur. 33.12 idemque credo significasse scribam RB: acriuspinsidias he (heeO)GOR, sed R ita uthepost deletum sit: hinsidiasPolitianusan potiushinsidias... insidias?Arrius]fort.Atrius,cf. Caes. B. G. v. 93, 4post10habentΩ,huc reuocauit Politianus4insidias Ω5eiusp: eius est Ω: ei estDafort.Liber (auonculus ēīst)sicut apud Lucretium; uide Cartault La Flexion dans Lucrèce p. 637hocDah: hicuelhec Ω     SyriamParthenius: Syria (SiriaOBLa1) Ω,nisi quod in G superSyrialinea est solito tenuior8audiebant Ω:corr. Dpleniter] leuiterBod. Lat. Class. e. 15fort.lēuiter et lĕuiterquod ante me coni. Santen11artiusGRVen a Laur. 33.12: arciusO: arctiusBLa1ACDh et Bod. Lat. Class. e. 1512hioniosp Politianus: ionios... ionios Ω

LXXXIVcumLXXXIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

Quintil. Inst. Orat. I. 5. 20 Hlitterae ratio mutata cum temporibus est saepius. Parcissime ea ueteres usi etiam in uocalibus, cum oedos ircosque dicebant, diu deinde seruatum ne consonantibus aspirarent, ut in Graccis et in triumpis: erupit breui tempore nimius usus ut choronae chenturiones praechones adhuc quibusdam inscriptionibus maneant, qua de re Catulli nobile epigramma est1ChommodaCalp. 1481: Com(m)oda Ω2arriusO Laur. 33.12 idemque credo significasse scribam RB: acriuspinsidias he (heeO)GOR, sed R ita uthepost deletum sit: hinsidiasPolitianusan potiushinsidias... insidias?Arrius]fort.Atrius,cf. Caes. B. G. v. 93, 4post10habentΩ,huc reuocauit Politianus4insidias Ω5eiusp: eius est Ω: ei estDafort.Liber (auonculus ēīst)sicut apud Lucretium; uide Cartault La Flexion dans Lucrèce p. 637hocDah: hicuelhec Ω     SyriamParthenius: Syria (SiriaOBLa1) Ω,nisi quod in G superSyrialinea est solito tenuior8audiebant Ω:corr. Dpleniter] leuiterBod. Lat. Class. e. 15fort.lēuiter et lĕuiterquod ante me coni. Santen11artiusGRVen a Laur. 33.12: arciusO: arctiusBLa1ACDh et Bod. Lat. Class. e. 1512hioniosp Politianus: ionios... ionios Ω

Odiet amo: quare id faciam, fortasse requiris.nescio, sed fieri sentio et excrucior.

Odiet amo: quare id faciam, fortasse requiris.

nescio, sed fieri sentio et excrucior.

LXXXVcumLXXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1amạ (suprascr.o)RVen2sed] siOh

LXXXVcumLXXXIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1amạ (suprascr.o)RVen2sed] siOh

Quintiaformosa est multis, mihi candida, longa,recta est: haec ego sic singula confiteor.totum illud formosa nego: nam nulla uenustas,nulla in tam magno est corpore mica salis.5Lesbia formosa est, quae cum pulcerrima tota est,tum omnibus una omnis surripuit Veneres.

Quintiaformosa est multis, mihi candida, longa,

recta est: haec ego sic singula confiteor.

totum illud formosa nego: nam nulla uenustas,

nulla in tam magno est corpore mica salis.

Lesbia formosa est, quae cum pulcerrima tota est,

tum omnibus una omnis surripuit Veneres.

LXXXVIcumLXXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto2haec ego, si singula, confiteorMarklandsiCarpentoractensis omissoego6omnisO: omnesG et pleriquesubrip.ODhQuintil. Inst. Orat. VI. 3. 18Nam et Cicero omne quod salsum sit ait esse Atticorum, non quia sunt maxime ad risum compositi, et Catullus cum dicit ‘Nulla est in corpore mica salis’ non hoc dicit nihil in corpore eius esse ridiculum

LXXXVIcumLXXXVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

2haec ego, si singula, confiteorMarklandsiCarpentoractensis omissoego6omnisO: omnesG et pleriquesubrip.ODhQuintil. Inst. Orat. VI. 3. 18Nam et Cicero omne quod salsum sit ait esse Atticorum, non quia sunt maxime ad risum compositi, et Catullus cum dicit ‘Nulla est in corpore mica salis’ non hoc dicit nihil in corpore eius esse ridiculum

Nullapotest mulier tantum se dicere amatamuere, quantum a me Lesbia amata mea es.nulla fides nullo fuit umquam in foedere tanta,quanta in amore tuo ex parte reperta mea est.

Nullapotest mulier tantum se dicere amatam

uere, quantum a me Lesbia amata mea es.

nulla fides nullo fuit umquam in foedere tanta,

quanta in amore tuo ex parte reperta mea est.

LXXXVIIcumLXXXVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1potest] poneG2esScaliger: est Ω3nulla] nullo (suprascr.a)Rnullo]D Lachm.: ullo Ω     inadd. Doering: om.Ω     tantaDa: tanto ΩPost4Scal. ponebatLXXVnunc est mens... omnia si facias:quem plerique secuti sunt

LXXXVIIcumLXXXVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1potest] poneG2esScaliger: est Ω3nulla] nullo (suprascr.a)Rnullo]D Lachm.: ullo Ω     inadd. Doering: om.Ω     tantaDa: tanto ΩPost4Scal. ponebatLXXVnunc est mens... omnia si facias:quem plerique secuti sunt

Quidfacit is, Gelli, qui cum matre atque sororeprurit et abiectis peruigilat tunicis?quid facit is, patruum qui non sinit esse maritum?ecquid scis quantum suscipiat sceleris?5suscipit, o Gelli, quantum non ultima Tethysnec genitor Nympharum abluit Oceanus:nam nihil est quicquam sceleris, quo prodeat ultra,non si demisso se ipse uoret capite.

Quidfacit is, Gelli, qui cum matre atque sorore

prurit et abiectis peruigilat tunicis?

quid facit is, patruum qui non sinit esse maritum?

ecquid scis quantum suscipiat sceleris?

suscipit, o Gelli, quantum non ultima Tethys

nec genitor Nympharum abluit Oceanus:

nam nihil est quicquam sceleris, quo prodeat ultra,

non si demisso se ipse uoret capite.

LXXXVIIIcumLXXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1faciṣ (suprascr.t)Rfuroreinsororecorrectum R2proruritO: prorui tC: proruitcett.: numprourit?3facisO et D m. pr4et quiDa: ecquiLachm.quantumGO et corr. R: tantumVen R m. pr., AB Laurentiani et Bod. Lat. Class. e. 155tethisLa1Ven: thetisGORC6lympharumL. Muellerocc. Ω

LXXXVIIIcumLXXXVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1faciṣ (suprascr.t)Rfuroreinsororecorrectum R2proruritO: prorui tC: proruitcett.: numprourit?3facisO et D m. pr4et quiDa: ecquiLachm.quantumGO et corr. R: tantumVen R m. pr., AB Laurentiani et Bod. Lat. Class. e. 155tethisLa1Ven: thetisGORC6lympharumL. Muellerocc. Ω

Gelliusest tenuis: quid ni? cui tam bona matertamque ualens uiuat tamque uenusta sorortamque bonus patruus tamque omnia plena puelliscognatis, quare is desinat esse macer?5qui ut nihil attingat, nisi quod fas tangere non est,quantumuis quare sit macer inuenies.

Gelliusest tenuis: quid ni? cui tam bona mater

tamque ualens uiuat tamque uenusta soror

tamque bonus patruus tamque omnia plena puellis

cognatis, quare is desinat esse macer?

qui ut nihil attingat, nisi quod fas tangere non est,

quantumuis quare sit macer inuenies.

LXXXIXIN GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O1TelliusO: BelliusD: MelliusLaur. 33.124macerACVen Paris. 7989: materGO, R nondum mutatus, D, Laur. 33.12, Bod. Lat. Class. e. 156fitGORVenC Bod. Lat. Class. e. 15

LXXXIXIN GELLIVMΩ:spatium unius uersus in O

1TelliusO: BelliusD: MelliusLaur. 33.124macerACVen Paris. 7989: materGO, R nondum mutatus, D, Laur. 33.12, Bod. Lat. Class. e. 156fitGORVenC Bod. Lat. Class. e. 15

NascaturMagus ex Gelli matrisque nefandoconiugio et discat Persicum aruspicium:nam magus ex matre et nato gignatur oportet,si uera est Persarum impia religio,5natus ut accepto ueneretur carmine diuosomentum in flamma pingue liquefaciens.

NascaturMagus ex Gelli matrisque nefando

coniugio et discat Persicum aruspicium:

nam magus ex matre et nato gignatur oportet,

si uera est Persarum impia religio,

natus ut accepto ueneretur carmine diuos

omentum in flamma pingue liquefaciens.

XCcumLXXXIXcontinuantΩ,nullo spatio relicto1, 3magusDap: magnus Ω1, 2nascetur... discetRichards3gnato Ω4religio Ω5gnatus Ω: gratusL. Mueller6omentumD Phil.: quintumO: omne tum Ω:numfomentum?

XCcumLXXXIXcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1, 3magusDap: magnus Ω1, 2nascetur... discetRichards3gnato Ω4religio Ω5gnatus Ω: gratusL. Mueller6omentumD Phil.: quintumO: omne tum Ω:numfomentum?

Nonideo, Gelli, sperabam te mihi fidumin misero hoc nostro, hoc perdito amore fore,quod te cognossem bene constantemue putaremaut posse a turpi mentem inhibere probro;5sed neque quod matrem nec germanam esse uidebamhanc tibi, cuius me magnus edebat amor.et quamuis tecum multo coniungerer usu,non satis id causae credideram esse tibi.tu satis id duxti: tantum tibi gaudium in omni10culpa est, in quacumque est aliquid sceleris.

Nonideo, Gelli, sperabam te mihi fidum

in misero hoc nostro, hoc perdito amore fore,

quod te cognossem bene constantemue putarem

aut posse a turpi mentem inhibere probro;

sed neque quod matrem nec germanam esse uidebam

hanc tibi, cuius me magnus edebat amor.

et quamuis tecum multo coniungerer usu,

non satis id causae credideram esse tibi.

tu satis id duxti: tantum tibi gaudium in omni

culpa est, in quacumque est aliquid sceleris.

XCIcumXCcontinuantΩ,nullo spatio relicto3constantemueGOh: constanterueRVenC Laur. 33.12: constanterqueBLa1Da Phil.4aut posse aut Ω: haud posse aDapmentemDa: mente Ω9id duxtiAld. I: induxtiGORVen

XCIcumXCcontinuantΩ,nullo spatio relicto

3constantemueGOh: constanterueRVenC Laur. 33.12: constanterqueBLa1Da Phil.4aut posse aut Ω: haud posse aDapmentemDa: mente Ω9id duxtiAld. I: induxtiGORVen

Lesbiami dicit semper male nec tacet umquamde me: Lesbia me dispeream nisi amat.quo signo? quia sunt totidem mea: deprecor illamassidue, uerum dispeream nisi amo.

Lesbiami dicit semper male nec tacet umquam

de me: Lesbia me dispeream nisi amat.

quo signo? quia sunt totidem mea: deprecor illam

assidue, uerum dispeream nisi amo.

XCIIHuic carminiIN C(A)ESAREM, qui titulus ex loco suo ante XCIII per errorem huc tralatus est, praefiguntΩ:spatium nec in G nec O, sed in O omissa est prima littera uocabuliLesbia1EsbiaOmalaB2amatOD Laur. 33.12 et codices Gellii: amo al. amatBRVen: amoGACLa1h3, 4habent Oh Ambrosianus I. 67, Carpentoractensis et codices Gellii: om.Ωet Bod. Lat. Class. e. 15Lachm. eos ab Italis ex Gellio additos fuisse ratus est: alii fuisse in archetypo, sed in plerisque apographis uitio praetermissos, cum archetypon describentis oculi abamatin u.2adamoin4errassent, cuius rei testimonium esseamoin GACLa1h scriptum. Impressi sunt in ed. 1473 hoc modocui ego quasi eadem totidem mox deprecor illiκ.τ.λ.3quia sunt totidem eaOh Ambros. I. 67 Carp.: quia sin totidem eacod. Vaticanus 3452 Gellii: quas in totidem eaplerique codices Gellii: quia sentio idem: nam deprecor illamFroehlich: quia sunt itidem meaSchmidt4ueroO Carp.De hoc epigrammate disseruit Gellius N. A. VII. 16cum esset uerbum deprecor doctiuscule positum in Catulli carmineκ.τ.λ.

XCIIHuic carminiIN C(A)ESAREM, qui titulus ex loco suo ante XCIII per errorem huc tralatus est, praefiguntΩ:spatium nec in G nec O, sed in O omissa est prima littera uocabuliLesbia

1EsbiaOmalaB2amatOD Laur. 33.12 et codices Gellii: amo al. amatBRVen: amoGACLa1h3, 4habent Oh Ambrosianus I. 67, Carpentoractensis et codices Gellii: om.Ωet Bod. Lat. Class. e. 15Lachm. eos ab Italis ex Gellio additos fuisse ratus est: alii fuisse in archetypo, sed in plerisque apographis uitio praetermissos, cum archetypon describentis oculi abamatin u.2adamoin4errassent, cuius rei testimonium esseamoin GACLa1h scriptum. Impressi sunt in ed. 1473 hoc modocui ego quasi eadem totidem mox deprecor illiκ.τ.λ.3quia sunt totidem eaOh Ambros. I. 67 Carp.: quia sin totidem eacod. Vaticanus 3452 Gellii: quas in totidem eaplerique codices Gellii: quia sentio idem: nam deprecor illamFroehlich: quia sunt itidem meaSchmidt4ueroO Carp.De hoc epigrammate disseruit Gellius N. A. VII. 16cum esset uerbum deprecor doctiuscule positum in Catulli carmineκ.τ.λ.

Nilnimium studeo, Caesar, tibi uelle placere,nec scire utrum sis albus an ater homo.

Nilnimium studeo, Caesar, tibi uelle placere,

nec scire utrum sis albus an ater homo.

XCIIIcumXCIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto2nec si ore utrum si saluus an alter homo Ω: Ne (om. a) nisi oremDafort.ne scierim.Quintil. Instit. Orat. XI. I. 38 Negat se magni facere aliquis poetarum utrum Caesar ater an albus homo sit, insania; uerte ut idem Caesar de illo dixerit, arrogantia est.Hinc, et quod Phaedrus III. 15. 10 posuitniger an albus,licet suspicari Quintilianum Catulli uerba inuerso ordineater an albuslegisse

XCIIIcumXCIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

2nec si ore utrum si saluus an alter homo Ω: Ne (om. a) nisi oremDafort.ne scierim.Quintil. Instit. Orat. XI. I. 38 Negat se magni facere aliquis poetarum utrum Caesar ater an albus homo sit, insania; uerte ut idem Caesar de illo dixerit, arrogantia est.Hinc, et quod Phaedrus III. 15. 10 posuitniger an albus,licet suspicari Quintilianum Catulli uerba inuerso ordineater an albuslegisse

Mentulamoechatur. moechatur mentula certe.hoc est quod dicunt, ipsa olera olla legit.

Mentulamoechatur. moechatur mentula certe.

hoc est quod dicunt, ipsa olera olla legit.

XCIVcumXCIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1metulaO: M. m., m. mentula? certePostgate.Plenam interpunctionem ante et postcertestatuerunt Scal. Lachm. Haupt2olera olaCarp.

XCIVcumXCIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1metulaO: M. m., m. mentula? certePostgate.Plenam interpunctionem ante et postcertestatuerunt Scal. Lachm. Haupt2olera olaCarp.

Zmyrnamei Cinnae nonam post denique messemquam coepta est nonamque edita post hiemem,milia cum interea quingenta Hortensius uno............5Zmyrna cauas Satrachi penitus mittetur ad undas,Zmyrnam cana diu saecula peruoluent.at Volusi annales Paduam morientur ad ipsamet laxas scombris saepe dabunt tunicas.parua mei mihi sint cordi monimenta...,10at populus tumido gaudeat Antimacho.

Zmyrnamei Cinnae nonam post denique messem

quam coepta est nonamque edita post hiemem,

milia cum interea quingenta Hortensius uno

............

Zmyrna cauas Satrachi penitus mittetur ad undas,

Zmyrnam cana diu saecula peruoluent.

at Volusi annales Paduam morientur ad ipsam

et laxas scombris saepe dabunt tunicas.

parua mei mihi sint cordi monimenta...,

at populus tumido gaudeat Antimacho.

XCVcumXCIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1Quintil. Inst. Orat. X. 4. 4 Cinnae Zmyrnam nouem annis accepimus scriptam ZmirnaRVenAC: ZinirnaGOB Laurentiani2cepta Ω     estposthiememadd. Owen3Hortensiuscodd.: Hatrianus inMunro4annosuppleuit Munro,menseHeyse,stans pedeOwenInter3et5spatium est in Dp non in Ω5, 6Zinirn.GOR m. pr., B Laurentiani: Zmirn.ACVencanas Ω:corr. ha6peruoluit Ω7PadoamRob. Titius, Froehlich: numPatinam? cf. Schol. Veron. ad Aen. I. 2479monimentascripsi: monum. Ω:postmonumentain marg. RVendeest     laborisDap: sodalisAld. I: poetaeBapt. Guarinus: PhiletaeBergk: PhanoclisRossbach: PhalaeciMunro: CatonisLeo10populus ul’ tu timidoO: timidoa: eut (GORVen)uelent(h)ima c(h)o Ω

XCVcumXCIVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1Quintil. Inst. Orat. X. 4. 4 Cinnae Zmyrnam nouem annis accepimus scriptam ZmirnaRVenAC: ZinirnaGOB Laurentiani2cepta Ω     estposthiememadd. Owen3Hortensiuscodd.: Hatrianus inMunro4annosuppleuit Munro,menseHeyse,stans pedeOwenInter3et5spatium est in Dp non in Ω5, 6Zinirn.GOR m. pr., B Laurentiani: Zmirn.ACVencanas Ω:corr. ha6peruoluit Ω7PadoamRob. Titius, Froehlich: numPatinam? cf. Schol. Veron. ad Aen. I. 2479monimentascripsi: monum. Ω:postmonumentain marg. RVendeest     laborisDap: sodalisAld. I: poetaeBapt. Guarinus: PhiletaeBergk: PhanoclisRossbach: PhalaeciMunro: CatonisLeo10populus ul’ tu timidoO: timidoa: eut (GORVen)uelent(h)ima c(h)o Ω

Siquicquam mutis gratum acceptumue sepulcrisaccidere a nostro, Calue, dolore potest,quo desiderio ueteres renouamus amoresatque olim missas flemus amicitias,5certe non tanto mors immatura dolorei’stQuintiliae, quantum gaudet amore tuo.

Siquicquam mutis gratum acceptumue sepulcris

accidere a nostro, Calue, dolore potest,

quo desiderio ueteres renouamus amores

atque olim missas flemus amicitias,

certe non tanto mors immatura dolorei’st

Quintiliae, quantum gaudet amore tuo.

XCVIcumXCVcontinuantΩ,nullo spatio relicto1et gratum Ωundemuteisscribebat Schwabe: etom. Da3queO: quomH. A. Koch, Munro: queiBaehrens: quodGul. MeyerrenouamurO si recte interpretorrenouam̃: reuocamusBusche4orco mersasHaupt5imm.OVendoloreistscripsi: dolor estGORVenB Laurentiani: dolore estACa: dolori estDh6QuintileO: QuintilleG

XCVIcumXCVcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1et gratum Ωundemuteisscribebat Schwabe: etom. Da3queO: quomH. A. Koch, Munro: queiBaehrens: quodGul. MeyerrenouamurO si recte interpretorrenouam̃: reuocamusBusche4orco mersasHaupt5imm.OVendoloreistscripsi: dolor estGORVenB Laurentiani: dolore estACa: dolori estDh6QuintileO: QuintilleG

Non(ita me di ament) quicquam referre putaui,utrumne os an culum olfacerem Aemilio.nilo mundius hoc, niloque immundius illud,uerum etiam culus mundior et melior:5nam sine dentibus hic: dentis os sesquipedalis,gingiuas uero ploxeni habet ueteris,praeterea rictum qualem diffissus in aestumeientis mulae cunnus habere solet.hic futuit multas et se facit esse uenustum,10et non pistrino traditur atque asino?quem siqua attingit, non illam posse putemusaegroti culum lingere carnificis?

Non(ita me di ament) quicquam referre putaui,

utrumne os an culum olfacerem Aemilio.

nilo mundius hoc, niloque immundius illud,

uerum etiam culus mundior et melior:

nam sine dentibus hic: dentis os sesquipedalis,

gingiuas uero ploxeni habet ueteris,

praeterea rictum qualem diffissus in aestu

meientis mulae cunnus habere solet.

hic futuit multas et se facit esse uenustum,

et non pistrino traditur atque asino?

quem siqua attingit, non illam posse putemus

aegroti culum lingere carnificis?

XCVIIcumXCVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1quicquamDap Laur. 33.12: quicquid al. quicquamBRVen: quicquidGOACh2utrumneed. Trinc.: numutrum os an culumne?3nilommundiusG: nihil omundiusOnobisque inmundius illud Ω,nisi quod pronobisquea habetnihloque,Dnihilo,O compendium scripturae quod autnihiloqueautnobisquesignificare potuit, praetereainmundior illoest in D. Scripseram in ed. 1nilo mundius hoc, niloque inmundius illud,h.e. os nihilo mundior res est culo, culus nihilo inmundior res est ore: post intellexi Gul. S. Walker idem occupasse in Corpore Poet. Latinorum.5sic Rossbach: nam sine dentibus est hic (hin̤suprascr.cR) dentis seseque dedalis Ω: nam sine dentibus est hic dentis hos (osa) sexquipedalis (esque p.a)Da: est. hicLachm.: Est. osFroehlich6ploxintFestus p. 290 Ponor: ploxnioO: ploxonioGRAC Laur. 33.12: ploximoBod. Lat. Class. e. 15Quintil. I. 5. 8Catullus ploxenum circa Padum inuenit7diffissusStatius: def(f)essus in (a)estum Ω     aestua8meientisR: megentisGO9facitO Dah: fecit Ω10pristrinoO11si quaeO

XCVIIcumXCVIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1quicquamDap Laur. 33.12: quicquid al. quicquamBRVen: quicquidGOACh2utrumneed. Trinc.: numutrum os an culumne?3nilommundiusG: nihil omundiusOnobisque inmundius illud Ω,nisi quod pronobisquea habetnihloque,Dnihilo,O compendium scripturae quod autnihiloqueautnobisquesignificare potuit, praetereainmundior illoest in D. Scripseram in ed. 1nilo mundius hoc, niloque inmundius illud,h.e. os nihilo mundior res est culo, culus nihilo inmundior res est ore: post intellexi Gul. S. Walker idem occupasse in Corpore Poet. Latinorum.5sic Rossbach: nam sine dentibus est hic (hin̤suprascr.cR) dentis seseque dedalis Ω: nam sine dentibus est hic dentis hos (osa) sexquipedalis (esque p.a)Da: est. hicLachm.: Est. osFroehlich6ploxintFestus p. 290 Ponor: ploxnioO: ploxonioGRAC Laur. 33.12: ploximoBod. Lat. Class. e. 15Quintil. I. 5. 8Catullus ploxenum circa Padum inuenit7diffissusStatius: def(f)essus in (a)estum Ω     aestua8meientisR: megentisGO9facitO Dah: fecit Ω10pristrinoO11si quaeO

Inte, si in quemquam, dici pote, putide Victi,id quod uerbosis dicitur et fatuis.ista cum lingua, si usus ueniat tibi, possisculos et crepidas lingere carpatinas.5si nos omnino uis omnes perdere, Victi,hiscas: omnino quod cupis efficies.

Inte, si in quemquam, dici pote, putide Victi,

id quod uerbosis dicitur et fatuis.

ista cum lingua, si usus ueniat tibi, possis

culos et crepidas lingere carpatinas.

si nos omnino uis omnes perdere, Victi,

hiscas: omnino quod cupis efficies.

XCVIIIcumXCVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto1inquam quam Ω     poteom. OVettiStatius: VittiHaupt2-5om. D4carpatians (pantO)GO: carpatians al. carpatinasRB6hiscasVoss: discas Ω: dicasp: deiscasprodehiscasHendrickson

XCVIIIcumXCVIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto

1inquam quam Ω     poteom. OVettiStatius: VittiHaupt2-5om. D4carpatians (pantO)GO: carpatians al. carpatinasRB6hiscasVoss: discas Ω: dicasp: deiscasprodehiscasHendrickson

Surripuitibi, dum ludis, mellite Iuuenti,suauiolum dulci dulcius ambrosia.uerum id non impune tuli: namque amplius horamsuffixum in summa me memini esse cruce,5dum tibi me purgo nec possum fletibus ullistantillum uestrae demere saeuitiae.nam simul id factum est, multis diluta labellaguttis abstersisti omnibus articulis,ne quicquam nostro contractum ex ore maneret,10tamquam commictae spurca saliua lupae.praeterea infestum misero me tradere amorinon cessasti omnique excruciare modo,ut mi ex ambrosia mutatum iam foret illudsuauiolum tristi tristius elleboro.15quam quoniam poenam misero proponis amori,numquam iam posthac basia surripiam.

Surripuitibi, dum ludis, mellite Iuuenti,

suauiolum dulci dulcius ambrosia.

uerum id non impune tuli: namque amplius horam

suffixum in summa me memini esse cruce,

dum tibi me purgo nec possum fletibus ullis

tantillum uestrae demere saeuitiae.

nam simul id factum est, multis diluta labella

guttis abstersisti omnibus articulis,

ne quicquam nostro contractum ex ore maneret,

tamquam commictae spurca saliua lupae.

praeterea infestum misero me tradere amori

non cessasti omnique excruciare modo,

ut mi ex ambrosia mutatum iam foret illud

suauiolum tristi tristius elleboro.

quam quoniam poenam misero proponis amori,

numquam iam posthac basia surripiam.

XCIXcumXCVIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto: in Da spatium, in quoAD IVVENTIVM1SurripuiDa: SurmpuitO fortasse prosurrupuit: Surripuit Ω     iuuentiR: uiuentiParis. 7989 m. pr.In GOCVen uix dinoscasiu-anui-exaratum sit2suauiolumGORVen et pleriqueamb(amG)rosio Ω,quod defensum ibat Näke ad Diras p. 2387adproidG: numac?8abstersistied. Trinc., Schmidt: astersiṣB: absterstiO, Auantius: a(b)stersi Ω9neDh: nec Ω10cõmicteG: conmincteRVen11infestum miseroB Phil. Carp.: infesto miserum Ω:numinfausto?13mihi ex ambros(xR)io Ω:corr. Da14suau.Da: sau. Ω15, 16del. Landor15amorisPostgate

XCIXcumXCVIIIcontinuantΩ,nullo spatio relicto: in Da spatium, in quoAD IVVENTIVM

1SurripuiDa: SurmpuitO fortasse prosurrupuit: Surripuit Ω     iuuentiR: uiuentiParis. 7989 m. pr.In GOCVen uix dinoscasiu-anui-exaratum sit2suauiolumGORVen et pleriqueamb(amG)rosio Ω,quod defensum ibat Näke ad Diras p. 2387adproidG: numac?8abstersistied. Trinc., Schmidt: astersiṣB: absterstiO, Auantius: a(b)stersi Ω9neDh: nec Ω10cõmicteG: conmincteRVen11infestum miseroB Phil. Carp.: infesto miserum Ω:numinfausto?13mihi ex ambros(xR)io Ω:corr. Da14suau.Da: sau. Ω15, 16del. Landor15amorisPostgate


Back to IndexNext