Evangelium St. Johannis.
1. To Anfang weer dat Wort, un dat Wort weer bi GOtt, un GOtt weer dat Wort.1. Mos. 1, 1. 1. Joh.1, 1.2.5, 20.
2. Datsülve weer to Anfang bi GOtt.Spr. 8, 22.
3. Alle Ding’ sünd dörch datsülve makt, un ahn datsülve is nicks makt, wat makt is.Ps.33, 6.Kol.1, 16.17.Ebr.1, 2.
4. In Em weer dat Leven, un dat Leven weer dat Licht för de Minschen.Joh.5, 26.12, 46.
5. Un dat Licht schient in de Düsternis, un de Düsternis hebbt dat nich begrepen.Joh.8, 12.9, 5.12, 46.
6. Dar war en Minsch vun GOtt schickt, de Johannes heeten dä.Matth.3, 1.Joh.11, 10.Mark.1, 2.
7. Desülve keem to’n Tügnis, dat he vun dat Licht tügen dä, up dat se all dörch Em glovten.
8. He weer nich dat Licht, sonnern dat he tüg vun dat Licht.
9. Dat weer dat wahrhaftige Licht, dat alle Minschen hell maken deiht, de in düsse Welt kamt.
10. Dat weer in de Welt, un de Welt is dörch datsülve makt; un de Welt kenn dat nich.1. Mos. 1, 1. Ebr.1, 2.Joh.11, 3.
11. He keem in Sin Egendom, un Sin Lüd neemen Em nich up.
12. So veel Em awer upneemen, de gev He Macht, GOtt Sin Kinner to warrn, de an Sin Namen gloven dän.Röm.8, 15.Gal.3, 26.
13. Weke nich vun dat Geblöt, noch vun dat Fleesch sin Will, noch vun en Mann sin Will;sonnern vun GOtt gebarn sünd.1. Joh.5, 4.Jak.1, 18.
14. Un dat Wort war Fleesch, un wahn ünner uns, un wi seegen Sin Herrlichkeit, en Herrlichkeit as vun den eengebornen Söhn vun den Vader, vull Gnad un Wahrheit.Jes. 7, 14. Matth.1, 16.Luk.1, 31.2, 7.Jes. 40, 5. Matth.17, 2.2. Pet.1, 16.17.Jes. 60, 1.
15. Johannes tügt vun Em, röpt un sprickt: Düsse weer dat, vun Den Ik seggt hef: Na mi ward kamen, de vör mi west is, denn He weer fröher as ik.Matth.3, 11.Mark.1, 7.
16. Un vun Sin Füll hebbt wi all nahmen Gnad öwer Gnad.Kol.1, 19.2, 9.
17. Denn dat Gesetz is dörch Moses geven; de Gnad un Wahrheit is dörch JEsus Christus warn.2. Mos. 20, 1.
18. Nüms hett GOtt jemals sehn. De eengeborne Söhn, de in den Vader Sin Schoot is, de hett uns dat verkünnigt.2. Mos. 33, 20. 1. Joh.4, 12.1. Tim.6, 16.Luk.10, 22.Joh.6, 46.
19. Un düt is Johannes sin Tügnis, as de Juden vun Jerusalem Presters un Leviten schicken dä’n, dat se em frogen: Wer büst Du?
20. Un he bekenn un leugne nich, un he bekenn: Ik bün nich Christus.
21. Un se frogen em: Wat denn? Büst du Elias? He sprok: Ik bün dat nich. Büst du en Prophet? Un he antwort: Nee.5. Mos. 18, 15. Matth.16, 14.
22. Do sproken se to em: Wat büst du denn? Up dat wi Antwort geven de, de uns schickt hebbt. Wat seggst du vun di sülvst?
23. He sprok: Ik bün de Stimm vun en, de in de Wüst röpt: »Makt den HErrn Sin Weg torecht;« as de Prophet Jesaias seggt hett.Jes. 40, 3. Matth.3, 3.Mark.1, 3.
24. Un de schickt weern, de weern vun de Pharisäers;
25. Un se frogen em, un sproken to em: Warum döffst du denn, wenn du nich Christus büst, noch Elias, noch en Prophet?
26. Johannes antwort se, un sprok: Ik döp ju mit Water; awer He is midden mank ju treden, den ji nich kennt.Matth.3, 11.Mark.1, 7.Luk.3, 16.
27. De is dat, de na mi kamen ward, weke vör mi west is, för den ik nich weert bün, dat ik Sin Schohreemen uplösen doh.
28. Düt gescheeg to Bethabara up gündsiet vun den Jordan, wo Johannes döpen dä.
29. Den annern Dag süht Johannes JEsus to sik kamen, un sprickt: Süh, dat is GOtt Sin Lamm, dat de Welt ehr Sünden dregen deiht.2. Mos. 12, 3.
30. Düsse is dat, vun Den ik seggt hef: Na mi kummt en Mann, de vör mi west is: denn He weer fröher as ik.
31. Un ik kenn Em nich; sonnern up dat He bekannt war in Israel, darum bün ik kamen to döpen mit Water.
32. Un Johannes tüg, un sprok: Ik seeg, dat de GEistrünner fahrn dä as en Duv vun den Himmel, un bleev up Em.Matth.3, 16.Mark.1, 10.Luk.3, 21.22.
33. Un ik kenn Em nich; awer de mi schicken dä to döpen mit Water, desülve sprok to mi: Öwer weken du sehn warrst den GEist rünner fahrn, un up em blieven, desülve is dat, de mit den hilligen GEist döpen deiht.Apost.1, 5.
34. Un ik seeg dat, un tüg, dat düsse GOtt Sin Söhn is.
35. Den annern Dag stunn Johannes awermals dar, un twee vun sin Jüngers.
36. Un as he JEsus gahn seeg, sprok he: Süh, dat is GOtt Sin Lamm.2. Mos. 12, 3.
37. Un twee vun sin Jüngers hörn em reden, un folgden JEsus na.
38. JEsus awer kehr sik um, un seeg se nafolgen, un sprok to se: Wat sökt ji? Se awer sproken to Em: Rabbi, (dat heet up dütsch: Meister), wo büst Du to Harbarg?
39. He sprok to se: Kamt un seht dat. Se keemen, un seegen dat, un bleeven densülven Dag bi Em. Dat weer awer um de teinte Stunn.
40. Een vun de twee, de vun Johannes hörn, un JEsus nafolgden, weer Andreas, Simon Petrus sin Broder.Matth.4, 18.
41. Düsse funn toeerst sin Broder Simon, un sprickt to em: Wi hebbt den Messias funnen (dat heet up dütsch: de Gesalvde).
42. Un föhr em to JEsus. As JEsus em sehn dä, sprok He: Du büst Simon, Jonas sin Söhn, du schast Kephas heeten (dat heet up dütsch: en Fels).Matth.16, 18.
43. An den annern Dag wull JEsus wedder na Galiläa gehn, un findt Philippus, un sprickt to em: Folg Mi na.
44. Philippus awer weer vun Bethsaida, ut Andreas un Petrus ehr Stadt.
45. Philippus findt Nathanael, un sprickt to em: Wi hebbt Den funnen, vun weken Moses in dat Gesetz, un de Propheten schreven hebbt, JEsus, Josephs Söhn vun Nazareth.1. Mos. 49, 10. 5. Mos. 18, 18. Jes. 7, 14. 40, 11. 58, 2. Jer. 23, 5. Ez. 34, 23. Dan. 9, 24. Matth.2, 23.
46. Un Nathanael sprok to em: Wat kann vun Nazareth Gudes kamen? Philippus sprickt to em: Kumm un seh dat.
47. JEsus seeg Nathanael to sik kamen, un sprickt vun em: Süh, en rechte Israelit, in den keen Falsch is.Ps.32, 2.
48. Nathanael sprickt to Em: Woher kennst Du mi? JEsus antworte, un sprok: Bevör di Philippus ropen dä, as du ünner den Figenbom weerst, seeg Ik di.
49. Nathanael antworte, un sprickt to Em: Rabbi, Du büst GOtt Sin Söhn, Du büst de König vun Israel.Matth.14, 33.16, 16.Mark.8, 29.
50. JEsus antworte un sprok to em: Du glövst, wiel Ik di seggt hef, dat Ik di ünner den Figenbom sehn hef; du warrst noch Gröteres as dat sehn.
51. Un sprickt to em: Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju, vun nu anward ji den Himmel apen sehn, un de Engeln GOttes up un dal fahrn up den Minschensöhn.1. Mos. 28, 12.
1. Un an den drütten Dag war en Hochtied to Kana in Galiläa; un JEsus Sin Moder weer ok dar.
2. JEsus awer un Sin Jüngers warn ok up de Hochtied beden.
3. Un as dar nich genog Wien weer, sprickt JEsus Sin Moder to Em: Se hebbt keen Wien.
4. JEsus sprickt to ehr: Wief, wat hef Ik mit di to dohn? Min Stunn is noch nich kamen.2. Sam. 16, 10.
5. Sin Moder sprickt to de Deeners: Wat He ju seggt, dat doht.1. Mos. 41, 55.
6. Dar weern awer söß steenern Waterfät sett, na den Gebruk vun de Juden ehr Reinigung; un in en jede gungen twee oder dree Emer vull.Mark.7, 3.
7. JEsus sprickt to se: Füllt de Fät mit Water. Un se füllten se bet baben an.
8. Un He sprickt to se: Geet dat nu ut, un bringt dat den Schaffer. Un se brochten dat.
9. As awer de Schaffer den Wien, de Water west weer, pröven dä, un nich wuß, woher he keem, (de Deeners awer wußten dat, de dat Water ingaten harrn,) röpt de Schaffer den Brüdigam,
10. Un sprickt to em: Jedereen gift toeerst den guden Wien, un wenn se veel drunken hebbt denn den ringern; du hest den guden Wien bet nu beholn.1. Mos. 43, 34. Hagg. 1, 6.
11. Dat is dat eerste Teken, dat JEsus dä, geschehn to Kana in Galiläa, un apenbar Sin Herrlichkeit. Un Sin Jüngers glövten an Em.
12. Darna trock He dal na Kapernaum, He, Sin Moder, Sin Bröder un Sin Jüngers, un bleven nich lang darsülvst.
13. Un de Juden ehr Ostern weer neeg bi, un JEsus trock up na Jerusalem.
14. Un funn in den Tempel sitten, de dar Ossen, Schap un Duven to Verkop harrn, un de Weslers.Matth.21, 12.Mark.11, 15.
15. Un He mak en Geißel ut Tauen, un dreev se all ut den Tempel rut, mitsamt de Schap un Ossen, un schütt de Weslers dat Geld weg, un stött de Dischen um;
16. Un sprok to de, weke de Duven to Verkop harrn: Dregt dat vun hier weg, un makt nich Min Vader Sin Hus to en Kopmannshus.
17. Sin Jüngers awer dachten daran, dat dar schreven steiht: De Iwer för Din Hus hett mi freten.Ps.69, 10.
18. Do antworten nu de Juden, un sproken to Em: Wat wiest Du uns för en Teken, dat Du so wat dohn dörfst?
19. JEsus antworte un sprok to se: Terbrekt düssen Tempel, un an den drütten Dag will Ik em upbu’n.Matth.26, 61.27, 40.Mark.14, 58.15, 29.
20. Do sproken de Juden: Düsse Tempel is in sößunveertig Jahr upbu’t, un Du wullt em in dree Dag’ wedder upbu’n?
21. He awer sprok vun den Tempel vun Sin Lief.Kol.2, 9.
22. As He nu upstahn weer vun de Doden, dachten Sin Jünger daran, dat He düt seggt harr, un se glövten de Schrift, un de Red, de JEsus seggt harr.Luk.24, 8.Ps.16, 10.
23. As He awer to Jerusalem weer in de Ostern up dat Fest, glövten veele an Sin Nam, as se de Teken sehn dän, de He dä.
24. Awer JEsus vertru Sik se nich an, denn He kenn se all.
25. Un bruk nich, dat jemand Tügnis geven dä, vun en Minsch; denn He wuß wol, wat in den Minschen weer.Ps.10, 7.
1. Dar weer awer en Minsch mank de Pharisäers, mit Namen Nikodemus, en Öbberste mank de Juden;
2. De keem to JEsus bi de Nacht, un sprok to Em: Meister, wi weet, dat Du büst en Lehrer vun GOtt kamen; denn Nüms kann de Teken dohn, de Du deihst, dat wes’ denn, dat GOtt mit em is.
3. JEsus antworte, un sprok to em: Wahrlich, wahrlich, Ik segg di: Dat wes’ denn, dat jemand vun nien gebarn ward, so kann he GOtt Sin Riek nich sehn.
4. Nikodemus sprickt to Em: Woans kann en Minsch gebarn warrn, wenn he old is? Kann he ok wedder in sin Moder ehrn Lief gahn, un gebarn warrn?
5. JEsus antworte: Wahrlich, wahrlich, Ik segg di: Dat wes’ denn, dat jemand gebarn ward ut dat Water un den GEist, so kann he nich in GOtt Sin Riek kamen.Ezech. 36, 25. 27. Eph.5, 26.Ebr.10, 22.
6. Wat vun dat Fleesch gebarn ward, dat is Fleesch, un wat vun den GEist gebarn ward, dat is Geist.1. Mos. 5, 3. Röm.3, 23.
7. Wunner di nich, dat Ik di seggt hef: Ji möt vun nien gebarn warrn.
8. De Wind weiht, wo he will, un du hörst sin Susen wol; awer du weest nich, vun woher he kummt, un wo he henfahrt. So is en jeder, de ut den GEist gebarn is.Ps.135, 7.Pred. 11, 5.
9. Nikodemus antwort un sprok to Em: Wa mag so wat togahn?Ezech. 36, 26.
10. JEsus antwort un sprok to em: Büst du en Meister in Israel, un weest dat nich?
11. Wahrlich, wahrlich, Ik segg di: Wi redt, dat wi weet, un tügt, dat wi sehn hebbt, un ji nehmt uns’ Tügnis nich an.
12. Glövt ji nich, wenn Ik ju vun irdische Dinge seggen doh; wa ward ji denn glöven, wenn Ik ju vun himmlische Dinge seggen war?Weish. 9, 16.
13. Un Nüms fahrt na den Himmel as alleen de, de vun den Himmel dal kamen is, nämlich de Minschensöhn, de in den Himmel is.Ps.47, 6.Eph.4, 9.
14. Un gliek as Moses in deWüstenie en Slang verhögt hett, also mutt de Minschensöhn verhögt warrn.4. Mos. 28, 8. 9.
15. Up dat all, de an Em glovt, nich verlarn ward, sonnern dat ewige Leven hebbt.Mark.16, 16.Luk.19, 10.
16. Also hett GOtt de Welt leef hatt, dat He Sin eengeborn Söhn geven hett, up dat alle, de an Em gloven doht, nich verlarn ward, sonnern dat ewige Leven hebbt.Röm.5, 8.8, 32.1. Joh.3, 16.4, 9.
17. Denn GOtt hett Sin Söhn nich schickt in de Welt, dat He de Welt richten dä, sonnern dat de Welt dörch Em selig warrn schall.
18. Wer an Em glövt, de ward nich richt; wer awer nich glövt, de is all richt; denn he glövt nich an GOtt Sin eengeborn Söhn Sin Namen.
19. Dat is awer dat Gericht, dat dat Licht in de Welt kamen is; un de Minschen harrn de Düsternis mehr leef as dat Licht. Denn ehr Werke weern bös.
20. Wer Öwel deiht, de haßt dat Licht, un kummt nich an dat Licht, up dat sin Werke nich straft ward.Eph.5, 13.
21. Wer awer de Wahrheit deiht, de kummt an dat Licht, dat sin Werke apenbar ward; denn se sünd in GOtt dahn.Eph.5, 8.9.
22. Darna keem JEsus un Sin Jüngers in dat jüdische Land, un He harr darsülvst Sin Wesen mit se un döff.
23. Johannes awer döff ok noch to Enon, neeg bi Salim; denn dar weer veel Water, un se keemen darhen, un leeten sik döpen.1. Sam. 9, 4.
24. Denn Johannes weer noch in dat Stockhus leggt.Matth.14, 3.Luk.3, 19.20.
25. Do keem en Frag up mank Johannes sin Jüngers un de Juden öwer de Reinigung;
26. Un se keemen to Johannes, un sproken to em: Meister, de bi di weer up de günd Siet vun den Jordan, vun den du tügt hest, süh, de döfft, un jedereen kummt to Em.Matth.3, 13.3, 11.
27. Johannes antwort, un sprok: En Minsch kann sik nicks nehmen, dat ward em denn geven vun den Himmel.Ebr.5, 4.
28. Ji sülvst sünd min Tügen, dat Ik seggt hef: Ik bün nich Christus, sonnern bün vör Em her schickt.
29. Wer de Brut hett, de is de Brüdigam; de Fründ awer nun den Brüdigam steiht un hört Em to, un freut sik heel öwer den Brüdigam Sin Stimm. Düsse min Freud is nu erfüllt.Matth.9, 15.
30. He mutt wassen, ik awer mutt afnehmen.2. Sam. 3, 1.
31. De vun baben her kummt, is öwer Alle. Wer vun de Eer is, de is vun de Eer, un redt vun de Eer. De vun den Himmel kummt, de is öwer Alle,
32. Un gift Tügnis vun dat, wat he sehn un hört hett; un Sin Tügnis nimmt Nüms an.
33. Wer dat awer annimmt, deversegelt dat, dat GOtt wahrhaftig is.
34. Denn weken GOtt schickt hett, de redt GOtt Sin Wör; denn GOtt gift den GEist nich na dat Maat.Ps.45, 3.8.
35. De Vader hett den Söhn leef, un hett Em Allns in Sin Hand geven.Matth.11, 27.
36. Wer an den Söhn glöven deiht, de hett dat ewige Leven. Wer den Söhn nich glöven deiht, de ward dat Leven nich sehn, sonnern GOtt Sin Torn blift öwer em.Mark.16, 16.1. Joh.5, 10.
1. As nu de HErr erfahrn dä, dat vör de Pharisäers kamen weer, dat JEsus mehr Jüngers mak un döpen dä, as Johannes,
2. (Obgliek JEsus sülvst nich döpen dä, sonnern Sin Jüngers);
3. Verleet He dat Land Judäa, un trock wedder na Galiläa.
4. He muß awer dörch Samaria reisen.
5. Do keem He in en Stadt vun Samaria, de heet Sichar, neeg bi dat Stück Land, dat Jakob sin Söhn Joseph geev.1. Mos. 48, 22. Jes. 24, 32.
6. Dar weer awer darsülvst Jakob Sin Born. As nu JEsus möd weer vun de Reis’, sett He sik up den Born; un dat weer um de sößte Stunn.
7. Dar kummt en Fru vun Samaria, Water to haln. JEsus sprickt to ehr: Gif Mi to drinken.
8. Denn Sin Jüngers weern in de Stadt gahn, dat se Spies kofften.
9. Sprickt nu de samaritische Fru to Em: Wa biddest Du vun mi to drinken, do Du doch en Jud büst, un ik en samaritische Fru? Denn de Juden hebbt keen Gemeenschap mit de Samariters.
10. JEsus antworte un sprok to ehr: Wenn du GOtt Sin Gav kennen dä’st, un wer De is, de to di seggt: Gif Mi to drinken; du warst Em be’n, un He war di lebennig Water geven.
11. Sprickt to Em de Fru: HErr, hest Du doch nicks, wo Du mit utfülln kannst, un de Born is deep; woher hest Du denn lebennig Water?
12. Büst Du mehr, as unse Vader Jakob, de uns düssen Born geven hett; un he hett darut drunken, un sin Kinner, un sin Veh.
13. JEsus antworte, un sprok to ehr: Wer düt Water drinkt, de ward wedder döstig warrn,
14. Wer awer vun dat Water drinkt, dat Ik em geven doh, de ward ewiglich nich döstig warrn; sonnern dat Water, dat Ik em geven warr, dat ward in em en Born to dat Water warrn, dat in dat ewige Leven quellen deiht.
15. Sprickt de Fru to Em: HErr, gif mi düt Water, up dat ik nich döstig warr, dat ik nich herkamen muß, Water to haln.
16. JEsus sprickt to ehr: Gah hen, rop din Mann, un kumm her.
17. De Fru antwort, un sprok to Em: Ik hef keen Mann.JEsus sprickt to ehr: Du hest recht seggt: »Ik hef keen Mann.«
18. Fief Männer hest du hatt, un den du nu hest, de is nich din Mann. Dar hest du recht seggt.
19. De Fru sprickt to Em: HErr, ik seh, dat du en Prophet büst.
20. Unse Vaders hebbt up düssen Barg anbedt, un ji seggt, Jerusalem is de Stä, dar man anbeden schall.5. Mos. 12, 5. 6. 11. 1. Kön. 8, 29. 9, 3.
21. JEsus sprickt to ehr: Fru, glöv mi, de Tied kummt, dat ji weder up düssen Barg, noch to Jerusalem ward den Vader anbeden.
22. Ji weet nich, wat ji anbeden doht; wi weet awer, wat wi anbeden doht; denn dat Heil kummt vun de Juden.2. Kön. 17, 29. Jes. 2, 3. Luk.24, 47.
23. Awer de Tied kummt, un is nu all, dat de wahrhaftigen Anbeder ward den Vader anbeden in den Geist un in de Wahrheit; denn de Vader will son hebben, de Em also anbedt.
24. GOtt is en GEist, un de Em anbedt, möt Em in den Geist un in de Wahrheit anbeden.2. Cor.3, 17.
25. Sprickt de Fru to Em: Ik weet, dat de Messias kummt, de dar Christus heeten deiht. Wenn Desülvige kamen ward, so ward He uns dat Allns verkünnigen.
26. JEsus sprickt to ehr: Ik bün dat, de mit di reden deiht.
27. Un öwer dat keemen Sin Jüngers, un se wunnerten sik, dat He mit de Fru spreken dä. Doch sprok Nüms: Wat fragst Du? oder: Wat redst Du mit ehr?
28. Do leet de Fru ehr Fatt stahn, un gung hen in de Stadt, un sprok to de Lüd:
29. Kamt, seht en Minsch, de mi seggt hett Allns, wat ik dahn hef, ob He nich Christus is?
30. Do gungen se ut de Stadt, un keemen to Em.
31. Ünnerdeß nödigten Em de Jüngers, un sproken: Rabbi, itt.
32. He awer sprok to se: Ik hef en Spies to eten, dar weet ji nicks vun.Ps.19, 11.
33. Do sproken de Jüngers ünner enanner: Hett Em een wat to eten brocht?
34. JEsus sprickt to se: Min Spies is de, dat Ik Den Sin Willen doh, de Mi schickt hett, un vollbring Sin Wark.Ps.40, 9.Joh.17, 4.
35. Seggt ji nich sülvst: Dat sünd noch veer Monat, so kummt de Aarn? Seht, Ik segg ju: Hevt ju Ogen up, un kiekt in dat Feld; denn dat is all witt to de Aarn.Matth.9, 37.Luk.10, 2.
36. Un wer dar meihn deiht, de kriggt Lohn, un sammelt Frucht to dat ewige Leven, up dat sik tosamen freuen, de dar sei’t, un de dar meiht.
37. Denn hier is de Spruch wahr: Düsse sei’t, de annere meiht.
38. Ik hef ju schickt, to meihn, dat ji nich arbeidt hebbt; annere hebbt arbeidt, un ji sünd in ehr Arbeid kamen.
39. Dar glövten awer an Em veele vun de Samariters ut düsseStadt, um de Fru ehr Red’ willen, de dar betüg: He hett mi seggt Allns, wat ik dahn hef.
40. As nu de Samariters to Em keemen, beden se Em, dat He bi se blieven dä, un He bleev twee Dag’ dar.
41. Un veel mehr glövten wegen Sin Wort.
42. Un sproken to de Fru: Wi glövt vun nu an nich um din Red’ willen, wi hebbt sülvst hört un insehn, dat düsse wahrlich is Christus, de Welt ehr HEiland.
43. Awer na twee Dag’ trock He ut vun dar, un trock na Galiläa.Matth.4, 12.
44. Denn He Sülbn, JEsus, tüg, dat en Prophet bi em to Hus nicks gellen deiht.Matth.13, 57.Mark.6, 4.
45. As He nu na Galiläa keem, neemen Em de Galiläer up, de sehn harrn Allns, wat He to Jerusalem up dat Fest dahn harr. Denn se weern ok to dat Fest kamen.
46. Un JEsus keem awermals na Kana in Galiläa, wo He dat Water to Wien makt harr.
47. Un dar weer en Königschen, den sin Söhn leeg krank to Kapernaum. Düsse hör, dat JEsus keem ut Judäa na Galiläa, un gung hen to Em, un be’ Em, dat He hendal keem, un hölp sin Söhn; denn he weer dodkrank.
48. Un JEsus sprok to em: Wenn ji nich Teken un Wunner seht, so glövt ji nich.1. Cor.1, 22.
49. De Königsche sprok to Em: HErr, kumm hendal, bevör min Kind starven deiht.
50. JEsus sprickt to Em: Gah hen, din Söhn levt. De Minsch glöv dat Wort, dat JEsus to em seggen dä, un gung hen.1. Kön. 17, 23.
51. Un as he hendal gung, keemen em sin Knechts in de Möt, verkünnigten em, un sproken: Din Kind levt.
52. Do forscht he vun se de Stunn, in weke dat beter mit em warn weer. Un se sproken to em: Güstern um de sövente Stunn verleet dat Fewer em.
53. Do mark de Vader, dat dat um de Stunn weer, in weke JEsus to em seggt harr: Din Söhn levt. Un he glöv mit sin ganze Hus.
54. Dat is nu dat anner Teken, dat JEsus dä, as He ut Judäa in Galiläa keem.
1. Darna weer en Fest vun de Juden, un JEsus trock rup na Jerusalem.
2. Dar is awer to Jerusalem bi dat Schapdohr en Diek, de heet up Ebräisch Bethesda, un hett fief Vörhüs’,
3. In weke leegen veele Kranke, Blinde, Lahme, Jichtige; de tövten, bet sik dat Water bewegen dä.
4. Denn to sin Tied fahr en Engel dal in den Diek, un beweg dat Water. Weke nu as de eerste, nadem dat Water bewegt weer,rin stiegen dä, de war gesund, mit wat för en Sük he ok behaft weer.
5. Darsülvst weer awer en Minsch, de harr achtundörtig Jahr krank legen.
6. As JEsus em liggen seeg, un vernöm, dat he so lang legen harr, sprickt He to em: Wullt du gesund warrn?
7. De Kranke antwort Em: HErr, ik hef keen Minsch, de mi in den Diek laten deiht, wenn dat Water sik bewegt; un wenn ik kamen doh, so stiggt en anner vör mi rin.
8. JEsus sprickt to em: Stah up, nimm din Bett, un gah hen!
9. Un sogliek war de Minsch gesund, un neem sin Bett, un gung hen. Dat weer awer düsse Dag de Sabbat.
10. Do sproken de Juden to den, de gesund warn weer: Dat is hüt Sabbat, dat schickt sik nich för di, dat Bett to dregen.Jer. 17, 21. Luk.6, 2.
11. He antwort se: De mi gesund makt hett, de sprok to mi: »Nimm din Bett, un gah hen!«
12. Do frogen se em: Wer is de Minsch, de to di seggt hett: »Nimm din Bett, un gah hen?«
13. De awer gesund warn weer, wuß nich, wer He weer; denn JEsus weer weg gahn, as so veel Volk an den Ort weer.
14. Darna funn em JEsus in den Tempel, un sprok to em: Süh to, du büst gesund warn; sündig vun nu an nich mehr, darmit di nich noch wat Slimmeres drapen deiht.
15. De Minsch gung hen, un verkünnig dat de Juden, dat JEsus dat weer, de em gesund makt harr.
16. Darum verfolgten de Juden JEsus un söchten Em dod to maken, dat He so wat dahn harr up den Sabbat.
17. JEsus awer antwort se: Min Vader wirkt bet to düsse Stunn, un Ik wirk ok.
18. Darum stellten Em de Juden nu veel mehr na, dat se Em dod makten, dat He nich alleen den Sabbat breken, sonnern ok seggen dä, dat GOtt Sin Vader weer, un Sik mit GOtt gliek maken dä.
19. Do antwort JEsus, un sprok to se: Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: De Söhn kann nicks vun Em Sülbn dohn, denn wat He süht den Vader dohn; denn wat desülve deiht, dat deiht gliekfalls ok de Söhn.
20. De Vader awer hett den Söhn leef, un wies’t Em Allns, wat He deiht, un ward Em noch gröttere Warke wiesen, dat ji ju wunnern ward.
21. Denn gliek as de Vader de Doden upwecken un lebennig maken deiht, so makt ok de Söhn lebennig, weke He will.
22. Denn de Vader richt Nüms, sonnern all Gericht hett He den Söhn öwergeven.
23. Up dat se all den Söhn ehrt, as se den Vader ehrt. Wer den Söhn nich ehrt, de ehrtok den Vader nich, de Em schickt hett.1. Joh.2, 23.
24. Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: Wer Min Wort hörn deiht, un glövt Den, de Mi schickt hett, de hett dat ewige Leven, un kummt nich in dat Gericht, sonnern he is vun den Dod to dat Leven hendörch drungen.Joh.3, 18.36.Joh.6, 40.47.8, 51.Röm.8, 24.1. Joh.3, 14.
25. Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: Dar kummt de Stunn, un is nu all dar, dat de Doden ward GOtt Sin Söhn Sin Stimm hörn; un de se hörn ward, de ward leven.Joh.11, 43.44.
26. Denn gliek as de Vader dat Leven hett in Sik Sülbn, so hett He den Söhn geven to hebben dat Leven in Em Sülbn.
27. Un hett Em Macht geven, ok dat Gericht to holn, darum, dat He de Minschensöhn is.
28. Wunnert ju daröwer nich. Denn dar kummt de Stunn, in weke alle, de in de Dodenkulen sünd, ward Sin Stimm hörn;
29. Un ward hervör gahn, de dar Gudes dahn hebbt, to de Uperstahung to dat Leven, de awer Öwels dahn hebbt, to de Uperstahung to dat Gericht.Dan. 12, 2.
30. Ik kann nicks vun Mi Sülbn dohn. So as Ik hörn doh, so richt Ik, un Min Gericht is recht; denn Ik sök nich Min Willen, sonnern den Vader Sin Willen, de Mi schickt hett.
31. Wenn Ik vun Mi Sülbn tügen doh, so is Min Tügnis nich wahr.
32. En anner is dat, de vun Mi tügen deiht, un Ik weet, dat dat Tügnis wahr is, dat He vun Mi tügen deiht.Matth.3, 17.
33. Ji hebbt henschickt to Johannes, un he tüg vun de Wahrheit.
34. Ik awer nehm nich Tügnis vun Minschen; sonnern düt segg Ik, darmit ji selig ward.
35. He weer en Licht, dat brennen un schienen deiht; ji awer wulln en lütte Wiel vergnögt sien vun sin Licht.
36. Ik awer hef en grötter Tügnis, as Johannes Sin Tügnis; denn de Warke, de Mi de Vader geven hett, dat Ik se vullenden doh, düsse Warke, de Ik doh, tügt vun Mi, dat Mi de Vader schickt hett.Joh.1, 33.3, 2.7, 31.
37. Un de Vader, de Mi schickt hett, desülve hett vun Mi tügt. Ji hebbt niemals weder Sin Stimm hört, noch Sin Gestalt sehn;Matth.3, 17.
38. Un Sin Wort hebbt ji nich in ju wahnen. Denn ji glövt Den nich, Den He schickt hett.
39. Sökt in de Schrift, denn ji meent, ji hebbt dat ewige Leven darin; un se is dat, de vun Mi tügen deiht.Jes. 34, 16. 1. Tim.4, 13.
40. Un ji wüllt nich to Mi kamen, dat ji dat Leven hebbt.
41. Ik nehm keen Ehr vun de Minschen.Ebr.5, 5.1. Thess.2, 6.
42. Awer Ik kenn ju, dat ji nich GOtt Sin Leev in ju hebbt.
43. Ik bün kamen in Min Vader Sin Nam, un ji nehmtMi nich an. Wenn en anner in sin egen Nam kamen ward, den ward ji annehmen.
44. Wa künnt ji glöven, de ji Ehr vun enanner nehmen doht? Un de Ehr, de vun GOtt alleen is, sökt ji nich.Röm.2, 29.
45. Ji schüllt nich meenen, dat Ik ju bi den Vader verklagen warr. Dar is een, de ju verklagen deiht, Moses, up den ji höpen doht.5. Mos. 32, 1.
46. Wenn ji Moses glövt, so glövt ji Mi ok; denn he hett vun Mi schreven.1. Mos. 3, 15. 22, 18. 49, 10.
47. Wenn ji awer sin Schriften nich glöven doht, wa ward ji denn Min Wort glöven?
1. Darna fahr JEsus weg öwer den See an de Stadt Tiberias in Galiläa.
2. Un veel Volk trock Em na, dat se de Teken sehn dä’n, de He an de Kranken dä.
3. JEsus awer gung rup up en Barg, un sett Sik darsülvst mit Sin Jüngers.
4. Dat weer awer neeg bi Ostern, de Juden ehr Fest.3. Mos. 23, 5.
5. Do hev JEsus Sin Ogen up, un seeg, dat veel Volk to Em keem, un sprickt to Philippus: Wo kopt wi Brod, dat düsse eten doht?Matth.14, 15.Mark.6, 34.
6. (Dat sä He awer, em to versöken; denn He wuß wol, wat He dohn wull.)
7. Philippus antwort Em: För twee hunnert Groschen Brod is nich genog mank se, dat jeder vun se en beten kriegen kann.
8. Sprickt to Em een vun Sin Jüngers, Andreas, Simon Petrus sin Broder:
9. Dar is en Jung, de hett fief Gastenbröd, un twee Fisch; awer wat is dat ünner so veele?
10. JEsus awer sprok: Makt, dat sik dat Volk lagern deiht. Dar weer awer veel Gras an den Ort. Do lagerten sik bi fief dusend Mann.Matth.14, 19.
11. JEsus awer neem de Bröd, dankte, un geev se de Jüngers, de Jüngers awer de, de sik lagert harrn; des glieken ok vun de Fisch, so veel as se wulln.
12. As se awer satt weern, sprok He to Sin Jüngers: Sammelt de öwrigen Kröm, dat nicks umkamen deiht.Mark.8, 8.
13. Do sammelten se, un makten twölf Körv vull mit Kröm vun de fief Gastenbröd, de öwrig bleven weern vun de, de eten harrn.
14. As nu de Minschen dat Teken seegen, dat JEsus dä, sproken se: Dat is wahrlich de Prophet, de in de Welt kamen schall.
15. As JEsus nu marken dä, dat se kamen warn, un Em griepen, dat se Em to’n König maken dä’n, mak He Sik awermals darvun up den Barg, He ganz alleen.
16. Up den Abend awer gungen de Jüngers dal an den See.
17. Un treden in dat Schipp, un keemen öwer den See na Kapernaum. Un dat weer alldüster warn, un JEsus weer nich to se kamen.Matth.14, 22.Mark.6, 45.
18. Un de See war upwöhlt vun en groten Wind.Ps.107, 25.
19. As se nu rudert harrn, bi fief un twintig oder dörtig Stadien, seegen se JEsus up den See darher gahn, un neeg an dat Schipp kamen; un se weern bang.Matth.14, 25.
20. He awer sprok to se: Ik bün dat, wes’t nich bang.
21. Do wulln se Em in dat Schipp nehmen; un gliek darup weer dat Schipp an dat Land, dar se henföhrten.
22. An den annern Dag seeg dat Volk, dat up düsse Siet vun den See stunn, dat keen anner Schipp dar weer, as blot dat, dar Sin Jüngers inträ’n weern, un dat JEsus nich mit Sin Jüngers in dat Schipp trä’n weer, sonnern alleen Sin Jüngers weern wegföhrt.
23. Dar keemen awer anner Scheep vun Tiberias neeg to de Stä, dar se dat Brod eten harrn dörch den HErrn Sin Dankseggung.
24. As nu dat Volk sehn dä, dat JEsus dar nich weer, noch Sin Jüngers, treden se ok in de Scheep, un keemen na Kapernaum, un söchten JEsus.
25. Un as se Em funnen up de anner Siet vun den See, sproken se to Em: Rabbi, wannehr büst Du herkamen?
26. JEsus antworte se, un sprok: Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju, ji sökt Mi nich darum, dat ji Teken sehn hebbt; sonnern dat ji vun dat Brod eten hebbt, un sünd satt warn.
27. Arbeit nich för dat Eten, dat vergänglich is, sonnern för dat, wat dar blift, in dat ewige Leven, weke ju de Minschensöhn geven ward; denn Em hett GOtt de Vader betügt.
28. Do sproken se to Em: Wat schüllt wi dohn, dat wi GOttes Wark makt?
29. JEsus antworte, un sprok to se: Dat is GOtt Sin Wark, dat ji an Den glöven doht, den He schickt hett.Eph.1, 19.Phil.1, 6.1. Joh.3, 23.
30. Do sproken se to Em: Wat deihst Du denn för en Teken, up dat wi seht, un glövt Di? Wat makst Du?
31. Unse Vaders hebbt Manna eten in de Wüste, as schreven steiht: He geev se Brod vun den Himmel to eten.2. Mos. 16, 13. 14. Neh. 9, 15. Ps.78, 24.Weish. 16, 20.
32. Do sprok JEsus to se: Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: Moses hett ju nich Brod vun den Himmel geven; sonnern Min Vader gift ju dat rechte Brod vun den Himmel.
33. Denn düt is GOtt Sin Brod, dat vun den Himmel kummt, un gift de Welt dat Leven.
34. Do sproken se to Em: HErr, gif uns jümmer so’n Brod.
35. JEsus awer sprok: Ik bün dat Levensbrod. Wer to Mi kummt, de ward nich hungern, unwer an Mi glövt, de ward nümmermehr döstig.Jes. 55, 1. Sir. 24, 28. Joh.4, 14.7, 37.
36. Awer Ik hef ju dat seggt, dat ji Mi sehn hebbt, un glövt doch nich.
37. Allns, wat Mi Min Vader geven deiht, dat kummt to Mi; un wer to Mi kummt, den war Ik nich rut stöten.
38. Denn Ik bün vun den Himmel kamen, nich, dat Ik Min Willen doh, sonnern Den Sin, de Mi schickt hett.
39. Dat is awer den Vader Sin Will, de Mi schickt hett, dat Ik nicks verleern doh vun Allns, dat He Mi geven hett, sonnern dat Ik dat upwecken doh up den jüngsten Dag.
40. Dat is awer Den Sin Will, de Mi schickt hett, dat, wer den Söhn süht, un glövt an Em, dat ewige Leven hebben schall; un Ik war em upwecken up den jüngsten Dag.Luk.14, 14.
41. Do murrten de Juden daröwer, dat He sä: »Ik bün dat Brod, dat vun den Himmel kamen is.«
42. Un sproken: Is düsse nich JEsus, Joseph sin Söhn, den Sin Vader un Moder wi kennen doht? Wa sprickt He denn: »Ik bün vun den Himmel kamen?«Luk.4, 22.
43. JEsus antworte, un sprok to se: Murrt nich ünner enanner.
44. Nüms kann to Mi kamen, dat wes’ denn, dat em trecken deiht de Vader, de Mi schickt hett, un Ik warr em upwecken up den jüngsten Dag.Jer. 31, 3.
45. Dar steiht schreven in de Propheten: »Se ward alle vun GOtt ünnerwies’t sien.« Wer dat nu hört vun den Vader, un lehrt dat, de kummt to Mi.Jes. 54, 13. Jer. 31, 33.
46. Nich, dat jemand den Vader sehn hett, ahn de vun den Vader is, de hett den Vader sehn.
47. Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: Wer an Mi glöven deiht, de hett dat ewige Leven.
48. Ik bün dat Levensbrod.
49. Ju Vaders hebbt Manna eten in de Wüstenie, un sünd storven.2. Mos. 16, 15. 4. Mos. 11, 7. Ps.78, 24.1. Cor.10, 5.
50. Düt is dat Brod, dat vun den Himmel kamen deiht, up dat, wer darvun itt, nich starvt.
51. Ik bün dat lebennige Brod, vun den Himmel kamen. Wer vun düt Brod eten ward, de ward leven in Ewigkeit. Un dat Brod, dat Ik geven warr, is Min Fleesch, dat Ik geven warr för de Welt ehr Leven.Ebr.10, 5.10.
52. Do streden de Juden ünner enanner, un sproken: Woans kann düsse uns Sin Fleesch to eten geven?
53. JEsus sprok to se: Wahrlich, wahrlich, Ik segg ju: Ward ji nich eten den Minschensöhn Sin Fleesch, un drinken Sin Blot, so hebbt ji keen Leven in ju.
54. Wer Min Fleesch eten deiht, un drinkt Min Blot, de hett datewige Leven, un Ik warr em an den jüngsten Dag upwecken.
55. Denn Min Fleesch is de rechte Spies, un Min Blot is de rechte Drunk.
56. Wer Min Fleesch eten deiht, un drinkt Min Blot, de blift in Mi, un Ik in em.Joh.15, 4.1. Joh.3, 24.4, 13.
57. So as Mi schickt hett de lebennige Vader, un Ik leven doh den Vader Sin wegen; so, wer Mi eten deiht, desülvige ward ok leven um Mint willen.
58. Düt is dat Brod, dat vun den Himmel kamen is, nich as ju Vaders hebbt Manna eten, un sünd storven. Wer düt Brod eten deiht, de ward leven in Ewigkeit.
59. Düt sä He in de Schol, as He lehrn dä to Kapernaum.
60. Veele nu vun Sin Jüngers, de dat hörn, sproken: Dat is en harte Red’, wokeen kann de hörn?
61. As JEsus awer bi Sik Sülbn marken dä, dat Sin Jüngers daröwer murrten, sprok He to se: Nehmt ji daran Anstot?
62. Wa will dat warrn, wenn ji sehn ward den Minschensöhn upfahrn darhen, wo He fröher weer?Joh.3, 13.Mark.16, 19.Luk.24, 51.Eph.4, 8.
63. De Geist is dat, de dar lebennig maken deiht, dat Fleesch is nicks nütz. De Wör’, de Ik reden doh, de sünd Geist un sünd Leven.2. Cor.3, 6.
64. Awer dar sünd weke mank ju, de glövt nich. Denn JEsus wuß vun Anfang wol, weke nich glöven dä’n, un wer Em verraden war.
65. Un He sprok: Darum hef Ik ju seggt: Nüms kann to Mi kamen, wenn em dat nich vun Min Vader geven is.
66. Vun dar an gungen veele vun Sin Jüngers torügg, un wannelten nich mehr mit Em.
67. Do sprok JEsus to de Twölf: Wüllt ji ok weggahn?
68. Do antwort Em Simon Petrus: HErr, wohen schüllt wi gahn? Du hest Wör’ vun dat ewige Leven;Joh.6, 63.Matth.7, 29.Apost.5, 20.
69. Un wi hebbt glövt un insehn, dat Du büst Christus, den lebennigen GOtt Sin Söhn.Joh.1, 49.11, 27.Matth.16, 16.Mark.8, 29.
70. JEsus antwort em: Hef Ik nich twölf vun ju erwählt? un een vun ju is en Düvel.Luk.6, 13.Joh.8, 44.
71. He sprok awer vun Judas Simon Ischarioth. Düsse hett Em naher verraden, un weer een vun de Twölf.
1. Darna trock JEsus umher in Galiläa; denn He wull nich in Judäa umher trecken, darum, dat de Juden Em na dat Leven stahn dä’n.
2. Dar weer awer in Korten de Juden ehr Fest, de Loofhütten.3. Mos. 23, 34.
3. Do sproken Sin Bröder to Em: Vertreck vun hier, un gah öwer na Judäa, up dat ok DinJüngers sehn de Warke, de Du deihst.Matth.12, 46.Mark.3, 31.Apost.1, 14.
4. Wer frie up den Plan sien will, de handelt nich heemli. Deihst Du so wat, so apenbar Di vör de Welt.
5. Denn ok Sin Bröder glövten nich an Em.Ps.69, 9.
6. Do sprickt JEsus to se: Min Tied is noch nich kamen; ju Tied awer is alltied.
7. De Welt kann ju nich hassen; Mi awer haßt se, denn Ik tüg vun se, dat ehr Warke bös sünd.
8. Gaht ji rup up düt Fest. Ik will noch nich rupgahn up düt Fest; denn Min Tied is noch nich erfüllt.
9. As He awer düt to se seggt harr, blev He in Galiläa.
10. As awer Sin Bröder rup gahn weern, do gung He ok rup to dat Fest, nich apenbar, sonnern ganz heemli.
11. Do söchten Em de Juden up dat Fest, un sproken: Wo is De?
12. Un dar weer en grot Mummeln öwer Em mank dat Volk. Enige sproken: He is fromm. De annern awer sproken: Nee, sonnern He verföhrt dat Volk.Joh.9, 16.10, 19.Matth.21, 46.
13. Nüms awer sprok frie vun Em, wiel se bang weern vör de Juden.Joh.9, 22.12, 42.19, 38.
14. Awer merrn in dat Fest gung JEsus rup in den Tempel, un lehr.
15. Un de Juden wunnerten sik, un sproken: Wa kann Düsse de Schrift, da He se doch nich lehrt hett?Matth.13, 54.Mark.6, 3.
16. JEsus antwort se, un sprok: Min Lehr is nich Min, sonnern Den Sin, de Mi schickt hett.
17. Wenn jemand will Den Sin Willn dohn, de ward wies warrn, ob düsse Lehr vun GOtt is, oder ob Ik vun Mi Sülbn reden doh.Joh.3, 21.8, 31.32.47.
18. Wer vun sik sülbn reden deiht, de söcht sin egen Ehr; wer awer Den Sin Ehr söcht, De em schickt hett, de is wahrhaftig, un keen Ungerechtigkeit is an em.Joh.5, 41.
19. Hett ju nich Moses dat Gesetz geven? Un Nüms mank ju deiht dat Gesetz? Warum sökt ji Mi dod to maken?2. Mos. 24, 3. 4. Apost.7, 53.
20. Dat Volk antwort, un sprok: Du hest den Düvel; wer söcht Di dod to maken?Joh.8, 48.52.
21. JEsus antwort, un sprok: En eenzig Wark hef Ik dahn, un dat wunnert ju alle.
22. Moses hett ju darum de Besniedung geven, nich, dat se vun Moses kummt, sonnern vun de Vaders; doch besniedt ji den Minsch an den Sabbat.1. Mos. 17, 10.
23. Wenn en Minsch de Besniedung annimmt an den Sabbat, up dat Moses sin Gesetz nich braken war, sünd ji denn fünsch up Mi, dat Ik den ganzen Minsch hef an den Sabbat gesund makt?Joh.5, 9.
24. Richt nich na dat Ansehn, sonnern richt en recht Gericht.5. Mos. 1, 16. 17.
25. Do sproken enige vun Jerusalem: Is dat nich De, den se söchten dod to maken?
26. Un süh dar, He sprickt frie, un se seggt Em nicks. Erkennt unse Öbbersten nu seker, dat He gewiß Christus is?
27. Doch wi weet, wo Düsse her is; wenn awer Christus kamen ward, ward Nüms weten, wo He her is.
28. Do reep JEsus in den Tempel, lehr, un sprok: Ja, ji kennt Mi, un weet, wo Ik her bün; un vun Mi Sülbn bün Ik nich kamen, sonnern dar is en Wahrhaftigen, de Mi schickt hett, weken ji nich kennen doht.
29. Ik kenn Em awer; denn Ik bün vun Em, un He hett Mi schickt.Joh.8, 55.Matth.11, 27.
30. Do söchten se Em to griepen; awer Nüms lä de Hand an Em, denn Sin Stunn weer noch nich kamen.Joh.8, 20.Luk.22, 53.