Ick würd nu ok füerroth, denn dei Snack[413]müßt mi jo doch sihr argern, un segg tau minen Unkel: „Wenn Du wider nicks haddst wullt, as Din Swesterkind lächerlich vör de Lüd’[414]maken, denn haddst ok leiwer[415]tau Hus bliwen[416]künnt.“ — „„Dat hadd ick,““ seggt hei, „„äwer ick wull noch wider wat; ick wull girn weiten,[417]ob sei Di woll nem’?““ — „Leiwer Gott!“ segg ick, „Du hest doch nich fragt?“ — „„Jung’,““ seggt min Unkel un rokt, as wenn en lütt Mann backt,[418]„„wenn ick ’ne Sak[419]in de Hand nem, denn gründlich! — aber fein! — Ick frog ehr also, ob sei woll wüßt, wat Du wirst?““ — „Ne,“ säd sei, „Du wirst villicht en Doctor?“ — „„Bewohr uns!““ segg ick, „„wo kem’ hei dortau?““[420]— „En Avkat?“[421]— „„Okdat nich.““ — „Na, dit un dat?“ Un sei röd[422]nu ’rümmer bet nah en ‚Rat‘ ’rup un bet nah ’n ‚Barbirer‘ ’runne; ick schüddelt aewer ümmer mit den Kopp un säd tauletzt: dat raden[423]Sei doch nich! Hei is höchstens gor nicks. — Dat schint[424]ehr denn allerdings en beten wenig, un sei meint denn: Du würdst denn also woll von Din Geld lewen. — „„Ja,““ säd ick, „„in ein Ort[425]hadd sei Recht; tau dit Geschäft haddst Du von Jugend up de meiste Lust hatt, äwer dat Du dorbi[426]’ne Anstellung kregen[427]haddst, künn ick grad nich seggen. Du wirst nu up en annern Stand verfollen.““ — „Up wat för einen?“ frog sei. — „„Up den Ehstand,““ säd ick un frog tauglik,[428]wat sei dortau meinen ded. Vörher hadd ick äwer all tau mi seggt: ward sei bi dese Frag’ blaß, denn[429]mag sei em nich liden;[430]ward sei rot, denn nimmt sei em. — Sei würd denn nu richtig äwer un äwer[431]rot un bückt sick dal[432]un bünzelt[433]an den lütten Jungen sinen Haut[434]herümmer, un as sei wedder tau Höchten[435]kamm, dunn kek[436]sei mi so von baben dal[437]an, makt mit ’ne halwe Wennung[438]’ne Ort[439]von Knicks, un weg was sei! Un de Frag’, de ick, förmin Person, ehr noch vörleggen wull,[440]kamm gor nich tau Brett.““[441]— „Dat ward ok ’ne schöne Frag’ west sin!“ segg ick un bit[442]vör Arger den Kopp[443]von de Pipenspitz. — „„Oh ne!““ seggt min Unkel, „„ick wull ehr blot[444]fragen, ob sei gaud Fisch kaken[445]künn, denn[446]wull ick tau Jug trecken,““[447]un dorbi sach de olle Burß[448]so ut, so wichtig un irnsthaft,[449]as güng min Frigeri[450]em mihr an, as mi sülwst. Doch dit süll noch en ganz Deil[451]narscher[452]kamen.
In de negsten Dagen,[453]as ick all so ’n beten utstümpern[454]kunn, gah ick nu absichtlich nich nah de Mähl hentau, denn mi was dat schanirlich,[455]ehr vör de Ogen tau kamen. „Sallst en beten up den See tau Is’[456]gahn,“ denk ick, „un dat Schritschauhlopen[457]un Slädenführen[458]anseihn.“ — Dat dauh ick denn nu ok, un as ick an de Baud’[459]heran kamm, wo Bir un Bramwin[460]un Punsch un Grogg verköfft[461]ward, gah ick dor en beten ’ran un seih denn grad, wo[462]min Unkel Matthies en Achtgröschenstück up den Disch leggt un för vir Gröschen Kauken[463]un för vir Gröschen Punsch föddert.[464]Na, dit föllt[465]mi denn nu sihr up, denn hei drünk leiwer[466]en Glas Grogg, as Punsch, un Kauken namm hei gor nich in de Mund. „Na, wat dit woll heit?“[467]denk ick, „hei will woll Kinner[468]tractiren.“ — Äwer ne! Ahn[469]dat hei mi gewohr würd, güng hei mit sinen Barg[470]Kauken un sin Glas vull Punsch up en Släden los, wo ’ne Dam’ mit en gräunen Sleuer[471]insatt,[472]und bögt[473]sick mit dat Liw[474]vörn un achter äwer,[475]as wull hei sick dat Krüz[476]verrenken, un kratzt mit de Bein’ so snaksch[477]up dat Is[478]herümmer, dat ick denk, de oll Mann verlirt de Blansirung,[479]un dat ick all up em losspringen un em unner de Arm gripen[480]will; dunn sleiht[481]de Dam’ den Sleuer taurügg,[482]un wat seih ick? — Minen leiwen Schatz un minen säuten Ogentrost![483]Un tau Maud’[484]würd mi, as hadd mi Einer rechts un links en por Mulschellen[485]gewen.[486]— „Dat weit[487]de Kukuk,“ segg ick, „de Oll[488]verdarwt[489]mi de ganze Frigeratschon[490]bet in de graweGrund!“[491]un gah so arg,[492]as Einer warden kann, nah Hus.
Dor satt ick nu in ’n Düstern un gruns’ mi inwendig,[493]dunn geiht de Dör[494]up, un min Unkel kümmt ’rin. „Gu’n Abend!“ seggt hei. „Wat sittst Du hir in ’n Düstern? Mak[495]Licht an!“ — Dit is dat einzigste Mal in minen Lewen west, dat ick minen Mutter-Brauder[496]nich de Dagstid baden heww;[497]ick stunn äwerst[498]up un makt Licht an, un sach so sur ut,[499]as en solten Hiring,[500]de virteihn Dag’ in Essig leggt[501]is. — „Wat fehlt Di?“ fröggt hei. — „„Nicks!““ segg ick kortweg,[502]dacht äwer: ’t is din Mutter-Brauder! un sett’t hentau:[503]„„Ick bün nich up den Schick!““[504]— „Ick sihr,“ säd hei, un dorbi sach hei so lüftig[505]ut as en ollen Esel, de virteihn Dag’ bi schiren[506]Hawer[507]in ’n Stall stahn[508]hett. „Heww wedder mit ehr redt,“ seggt hei. — „„Minentwegen,““ segg ick. — „Wo[509]sall ick dat verstahn?“ fröggt hei un sett’t en irnsthaft Gesicht up. — „„Ick bün mit den Drom[510]dörch,““ segg ick. — „Du willst nich?“ fröggt hei un leggt sin beiden Arm up de Lehn von den Lehnstaul un kickt[511]mit de Näs’ d’räwer weg, scharp[512]mi in ’t Gesicht, „ick heww de Sak infädelt so fin[513], so fin! dat dat en Hund jammern künn, wenn dor nicks ut würd, un nu willst Du nich?“ — „„Ne““, segg ick, „„Unkel, ickwillnich. Meinst Du, ick sall Di den Rohm[514]affüllen laten un mi mit de sure Melk[515]begnäugen?[516]Denn doräwer sünd sei sick All einig — kik hir! Amalie Schoppe, geborene Weise, un Elise von Hohenhausen, geborene von Ochs, un all de Annern, de äwer dit Verhältniß schrewen[517]hewwen — dat Schönste bi de Frigeri is de Verkihr[518]von Brutlüd’ vör de Hochtid, un den Verkihr rittst[519]Du an Di, un ick sall tauseihn, wo Du min Brut mit Punsch un Kauken traktirst?““ — Min Unkel nimmt de geborene Weise un de geborene von Ochs un smitt[520]sei in de Sophaeck, un stellt sick vör mi hen un seggt: „Ick frag Di tau ’m Letzten, willst Du dat Mäten[521]frigen oder nich?“ — „„Ne,““ segg ick. — „Na,“ seggt hei un kek mi lang’ an mit so ’n fierlich[522]Gesicht, as hadd hei eben sin Testament makt un wull nu noch sinen Namenunnerschriwen,[523]„na, dat Mäten sall dörch mi nich in Schaden kamen, denn frigicksei,“ un dormit gung hei stolz ut de Dör.
Na, dit was denn nu mal en Stück! — In de Irst[524]stunn ick ganz verdutzt, dunn smet[525]ick mi in de Sophaeck up de geborene Weise un lacht lud up.[526]— Min Unkel, de gaud twintig Johr[527]öller[528]was as ick, trugte[529]sick en Stück tau, wotau mi in minen Johren de Kurasch’[530]all utgung![531]Ick wull nu lustig wider[532]lachen, kreg ’t[533]äwer nich mihr taurecht, denn ick hadd kein unbekümmert Hart,[534]un wenn ick dat Gesicht ok breid naug[535]vertrecken ded,[536]de Lach[537]blew unnerwegs hacken,[538]un as ick mi nu so mit dat dämlichste Gesicht von de Welt in den Speigel[539]tau seihn kreg, sprung ick in ’n Enn’[540]un gung mit groten Schritten in de Stuw’ up un dal[541]un bos’te mi nich slicht[542]un slog[543]up den Disch un säd: „Hei deiht ’t,[544]hei is dortau kumpabel.“[545]
As Fru Bütow’n kamm, kreg sei natürlich ut männigerlei Ursak[546]Schell,[547]un as ick de taurechtsett’t hadd, gung ick in den Klubb un spelt Lomber[548]un säd ümmer tau mi: „Dat kannst du doch nich liden!“[549]un spelte[550]Solo’s, de gor nich up de Welt existirten, un verlur[551]sei un säd denn wedder:[552]„du wardst Di doch dat Hart nich afköpen laten!“[553]un namm den Muhren[554]un würd kodilg’.[555]
Verdreitlich[556]gung ick nah Hus[557]un läd mi dal,[558]un wull slapen[559]un kunn[560]nich. Ick argert mi de ganze Nacht mit mi ’rümmer, denn laten kunn ick von dat säute[561]Kind nich mihr — sei hadd mi ’t andahn[562]— un de heilig Christabend föll[563]mi in, dat ick in minen Lewen[564]keinen Dannenbom upputzen süll. Wenn ick denn tau mi säd: „Man tau!“[565]denn flogen mi all min Bedenken as en Hummelswarm dörch den Kopp, un vör min Ogen stunn ümmer en grot Frag’teiken,[566]un wenn ick mi dat utdüden ded,[567]denn heit[568]dat ümmer: „Je, will sei di ok?“
Na, dit kunn jo doch nu Keiner beter[569]beantwurten, as sei sülwst[570]— dat sach ick in[571]— un as nu de grage[572]Wintermorgen in min koll[573]Stuw’’rinne schinen ded,[574]un mi dat so dörch de Knaken[575]grusselt,[576]as ick den Koffe makt, säd ick: „Nu bün ick dormit dörch! Wat sin möt,[577]möt sin!“ un segg tau Fru Bütow’n: „Fru Bütow’n“, segg ick, „gahn S’ nah Kopmann Bohnsacken un köpen[578]S’ mi en Por[579]von de finen, gelen Hanschen,[580]de de jungen Herrn Avkaten[581]ümmer dragen,[582]wenn sei recht wat bedüden willen.[583]— Äwer rechte gele!“
Hen tau Elben[584]stek[585]ick denn nu in minen swarten[586]Liwrock[587]un swarte Hosen un blanke Stäweln un in de nigen[588]gelen Hanschen, un ihre[589]ick den Haut upsetten ded,[590]stellt ick mi vör den Speigel und säd mit Recht: „Wo ’s ’t mäglich! Dat hadd ick sülwst nich mihr glöwt!“[591]Smet[592]noch en Blick in min Stuw’ ’rüm un säd: „So ward’t denn nu woll hir nich bliwen!“[593]Kek in min ollen Tüffeln[594]’rinne, de vör dat Bedd stunn’n,[595]un säd: „Ji wardt jug[596]ok wunnern,[597]wenn ’t glückt, un wenn binnen Korten[598]en Por lütte[599]nüdliche Tüffelken bi jug tau ’m Besäuk kamen.“[600]
Ick gah denn nu de Strat hendalen[601]un kam[602]an minen Unkel Matthiesen sin Dör vörbi un denk: „Irst[603]mit alle Welt in Freden,[604]wenn Einer so ’n Gang geiht!“ denn tau Maud’ was mi, as gung ick den letzten Gang. Klopp[605]also an sin Dör un gung herin.
Na, ick heww all vel seihn[606]in de Welt; ick heww mal seihn, dat en Kirl[607]Füer fratt;[608]ick heww mal seihn, dat Einer Häkelheed[609]fratt un schönen sidnen[610]Band ut den Hals’ herutehaspelte: äwer so blag[611]is mi dat mindag nich[612]vör de Ogen west as in den Ogenblick, wo ick an den hütigen Morgen minen Unkel Matthies tau seihn kreg.[613]
Dor stunn[614]hei in sin Stuw’ in den sülwigen Uptog[615]as ick, blot[616]dat sin swarte Liwrock en gräunen Jagdsnipel[617]was, un dat sin gelen Hanschen von Hirschledder[618]wiren un min von Schapledder,[619]un dat sin witte Snurrbort[620]as en por klore Istappen[621]rechts un links äwer den Mund dal hung,[622]un min nah baben[623]upswänzt[624]was un in allerlei verdammte Coulüren[625]spelte.
„Unkel!“ rep[626]ick, as ick ’rinn kamm, un min Haut tründelte[627]vör mi in de Stuw’ ’rin, so verfirt[628]ick mi. — „„Jung’!““ rep hei, „„wat willst Du?““ — „Wat willst Du?“ raup[629]ick. — „„Ick will dat, watDu nichwillst!““ seggt hei. — „Ick will jo!“ rep ick. „Un ick bün jo man,“[630]sett’t ick hentau, „hir in desen Uptog blot nah Di ’ruppe kamen,[631]üm Di tau seggen, dat ick nu fast[632]bün, un wull Di bidden, Du süllst[633]man wedder min leiw’ oll[634]Unkel bliwen.“ — „„Wullst[635]Du dat?““ säd hei un sett’t sick in sinen Lehnstaul un kek mi so nahdrücklich in de Ogen. „„Na, denn will ick Di man seggen, ick wull ok in desen Uptog nah Di henkamen un wull Di en beten verfiren.[636]Ick weit[637]dat ut min Soldatentiden:[638]so ’n beten Verfiren, dat rammelt[639]den Minschen nüdlich tausam[640]un rappelt em up,[641]denn denn[642]kümmt de Schimp[643]mit in ’t Spill.[644]Un, Jung’,““ säd hei un stunn up un läd mi de Hand up den Arm, „„ick will Di nich in den Weg stahn un Di in den witten Bagen[645]von Din Glück en Krünkel[646]maken, denn dat lüttMäten is för Di geburen, un dat Mäten is gaud!““ — Un dorbi knep[647]hei mi den Arm mit sine olle breide Fust[648]tausamen, dat ick dacht: wenn sei so is, denn[649]is seimihr[650]as gaud.
Min Unkel gung nu hen un halt[651]en Glas von sinen ollen Portwin un säd: „„Kum her, Jung’, stärk Di irst! Wo[652]willst Du ’t denn anfangen?““ — „Je,“ segg ick, „wenn ick dat wüßt!“ — „„Sett[653]mal Din Bein hir up den Staul,““[654]seggt hei. — „Wat sall dat?“ frog ick. — „„Nicks nich,““ seggt hei un knöpt[655]mi de Strippen[656]von de Hos’ af, „„mit en Fautfall[657]möst Du jo doch beginnen, un dit künn Di strämmen.““ — „Na,“ segg ick, „Du fangst gaud an.“ — „„Wat sick hürt,[658]hürt sik,““ seggt hei. „„Ick heww dat mindag nich sülwst dörchmakt,[659]äwer ick heww dat ümmer up Biller[660]seihn. Wat seggst Du äwer man? Täuw![661]Ick will Di unner de Arm gripen!““[662]un dorbi ret[663]hei hastig sinen Drahkasten[664]up un fliete[665]in den Uttog[666]’rüm, worin hei sin heiligsten Schätz hadd. Un richtig, dor kamm[667]hei mit sin Stammbauk[668]tau’m Vörschin. Dat schach[669]man selten, un wenn hei ’t anrögen ded,[670]denn schach dat blot des Abends, wenn Allens so recht still was. Denn treckt[671]hei sick irst reine Wäsch’ an un sin bestes Tüg[672]un sett’t rechts un links en por Lichter up den Disch, slog deip[673]in Gedanken Blatt för Blatt üm, las all de Vers’ un höll[674]mit swarte Krüzen[675]dat Dodenregister in Ordnung. Den annern Morgen was hei denn sihr weikmäudig,[676]un dat letzte Mal kamm hei nah mi ’rüm un säd: „So vel[677]ick weit, lewt man noch Ein;[678]dat is Krischan[679]Bünger, den ollen Snider[680]Bünger sin Sähn,[681]de mit min Öllern[682]Hus an Hus[683]wahnen ded.[684]Sei seggen jo, hei sall Durschriwer[685]tau Parchen[686]wesen,[687]un wenn mi Gott dat Lewen lett,[688]denn will ick em desen Sommer besäuken.“[689]
„Hir!“ säd hei, as hei ditmal[690]dat Stammbauk ’rute halt[691]un up den Disch leggt hadd, „hir sett Di dat, un säuk[692]Di en Vers ut un lihr em utwennig.[693]Dor stahn weck in[694], de kannst Du tau unsern Herrgott in ’n Himmel beden,[695]denn[696]wardsick ok woll ein för dat beste Mäten up Irden[697]finnen.“[698]— „„Unkel,““ säd ick un namm dat Stammbauk in de Hand un bläderte[699]dorin ’rüm, „„ick weit, wat ick dauh:[700]ick red so, as mi dat üm ’t Hart is,[701]un mi is hüt[702]Morgen ganz besonders üm ’t Hart.““ — „Ok gaud,[703]min Jung’,“ säd min Unkel, „un villicht noch beter! Äwer denn mak nu ok![704]Un täuw,“ sett’t hei hentau, as ick mi tau ’m Gahn ümdreihn ded,[705]„Di hängt jo dat witte[706]Band von ’t Vörhemd ’ne halw’ Ehl[707]den Puckel dal!“ un gaww[708]mi sinen Segen un stoppt[709]dat Enn’[710]Band unner ’t Halsdauk.[711]„So, nu gah mit Gott!“
Ick gung denn; aewer as ick ut de Husdör[712]kamm, dunn haust[713]wat baben[714]mi, un as ick ’ruppe kek,[715]dunn lagg[716]min Unkel Matthies in dat halwe[717]Finster un nickt un plinkt[718]mi tau, un jedesmal, wenn ick mi in de lange Strat[719]ümkek, denn nickt hei un weiht[720]mit sin rotbunt Taschendauk ut dat Finster ’rut, dat mi angst unbang’ würd, de Lüd’ müggten marken,[721]wovon twischen[722]uns de Red’ wir.
Nu künn ick hir ne Geschicht vertellen;[723]ward mi äwer woll häuden.[724]So glatt, as dat in de Romanen steiht, geiht so ’ne Angelegenheit in de Würklichkeit nicht af. Unner Hunnert[725]maken Nägen un Nägentig[726]up desen Gang de spaßigsten Dummheiten, un wenn ok all de Hunnert as de glücklichsten Brüjams[727]taurügg kamen, warden doch de Nägen un Nägentig tau sick seggen: „Gew’[728]de leiw’ Gott, dat wi nich wedder in de Lag’ kamen; süllen wi äwer tau’m tweiten Mal de Sak äwernemen,[729]denn willen wi ’t kläuker[730]anfangen.“ — Gott lat mi nich wedder in de Lag’ kamen!
Nah en annerthalw’ Stunn’n[731]kamm ick denn wedder taurügg, glücklich bet unner[732]den Hauttöppel,[733]un mag ok woll dornah utseihn[734]hewwen; un dor ick mi in min einsam Junggesellenlewen de dürigte[735]Mod’ anwennt[736]hadd, mit mi sülwst[737]tau snacken,[738]so kann ick nu bi ruhige Besinnung de Lüd’ dat nich verdenken, wenn sei mi, as ick de Strat hendalen[739]kamm, en beten ut den Weggungen[740]un mi scharp nahkeken,[741]ob min Bein’ ok woll so deklamirten as min Hänn’.[742]As ick nu noch so ’n Raudener drei[743]von minen Unkel sinen Hus’ af[744]bün, stört’t[745]hei mi all entgegen un föll[746]mi üm den Hals, denn hei hadd de annerthalw’ Stunn’ lang achter[747]de Husdör stahn[748]un up mi lurt,[749]un rep:[750]„Holt Din Mul![751]Holt Din Mul! Ick weit Allens; un wennihr[752]ward de Hochtid?“ — Ick tuscht em denn nu, un säd: „„So swig[753]doch still! tau ’m wenigsten up de Strat!““ — fat’t[754]em unner ’n Arm un treckt[755]em mit nah minen Hus’; doch as wi dor herinne kemen un Fru Bütow’n grad dat Middag deckte, dunn kunn[756]hei sick nich länger hollen,[757]dunn spelt[758]sin ganzes Hart[759]Solokolür,[760]un as de Fru em ankek, dunn lücht’ten[761]ut sin Ogen[762]nicks als Trümw’,[763]un hei wis’te[764]mit den Dumen[765]äwer de Schuller[766]nah mi hen un säd: „Seihn S’ dor,[767]Fru Bütow’n, dor steiht hei — min Swester-Sähn! Is nu ok en Brüjam, so gaud as Einer!“ Un as nu de Frukamm un gratulirt un weiten[768]wull, wer de Glückliche wir, hadd ick wedder naug[769]tau tuschen, un as sei weg was, säd hei un kek[770]mi dorbi sihr verdwas[771]an: ick wir en Heuchler, en sihr verstockten! un ick wis’te[772]en swartes[773]Hart, dat ick so ’n Glück so lang verswigen künn.
Ick müßt mi denn nu man dalsetten[774]un em de Sak vertellen,[775]dunn würd hei denn nu wedder fründlicher un nickt mit den Kopp un säd: „schön!“ un denn mal wedder schüddelt hei mit den Kopp un säd: „dit wir nich ganz nah sinen Sinn;“ un as ick utvertellt[776]hadd, stunn hei up un makt en Gesicht, as de Hewen[777]in ’n Heuaust,[778]wenn hei nich recht weit, ob hei de Sünn schinen[779]oder regen[780]laten sall;[781]hei schüddelt un nickt, un nickt un schüddelt, un endlich säd hei: „hei, för sin Part, hadd ’t denn doch en ganz Deil[782]beter makt;“[783]un frog dunn,[784]bi weckern[785]Vers von dit Kapittel ick denn den Fautfall[786]anbröcht[787]hadd. Ick müßt denn nu gestahn,[788]dat de gor nich tau ’m Vörschin kamen[789]was. Dunn namm min UnkelMatthies sinen Haut un säd: „Na, denn wünsch ick Di woll tau spisen![790]Un holl[791]Di an dat, wat Du hest; wat nahkümmt,[792]bitt de Wulf.[793]Du hest vel tau tidig[794]kreiht;[795]de Sak[796]is noch lang’ nich in Richtigkeit; en Fautfall hürt[797]tau jeder Verlawung,[798]un de Sak is nich gültig, wenn sei nich mit de beiden Knei[799]unnersigelt is. Mi tau ’m wenigsten sall ’t gor nich wunnern, wenn de Kram in de negsten Dag’[800]utenanner[801]geiht. Up en anner Mal folg’ minen Rat!“ Somit gung hei.